Przejdź do treści

Zdarzenia wykluczające się - rzut dwiema kostkami, suma oczek i dublet

Szkoła średnia średnie

Rzucamy dwa razy kostką. Rozważmy zdarzenia: AA - „suma oczek jest równa 77”, BB - „w obu rzutach wypadnie ta sama liczba oczek”, CC - „suma oczek jest parzysta”. Które z par (A,B)(A, B), (A,C)(A, C), (B,C)(B, C) to zdarzenia wykluczające się? Czy któreś zdarzenie zawiera się w innym?

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Definicja. Zdarzenia wykluczają się (są rozłączne), gdy nie mogą zajść jednocześnie, czyli gdy ich iloczyn jest zdarzeniem niemożliwym: A∩B=∅A \cap B = \varnothing.

Krok 2. Wypisujemy A i B.

A={(1,6),(2,5),(3,4),(4,3),(5,2),(6,1)},B={(1,1),(2,2),(3,3),(4,4),(5,5),(6,6)}.A = \{(1,6), (2,5), (3,4), (4,3), (5,2), (6,1)\}, \qquad B = \{(1,1), (2,2), (3,3), (4,4), (5,5), (6,6)\}.

Krok 3. Para (A, B). Dla dubletu (k,k)(k, k) suma oczek to 2k2k - liczba parzysta, a 77 jest nieparzyste. Żaden dublet nie daje sumy 77, więc A∩B=∅A \cap B = \varnothing - wykluczają się.

Krok 4. Para (A, C). Suma 77 jest nieparzysta, więc nie może być jednocześnie parzysta: A∩C=∅A \cap C = \varnothing - wykluczają się.

Krok 5. Para (B, C). Każdy dublet ma parzystą sumę 2k2k, więc każdy element BB należy do CC:

B⊂C,B∩C=B≠∅.B \subset C, \qquad B \cap C = B \neq \varnothing.

Zdarzenia BB i CC nie wykluczają się - przeciwnie, zajście BB pociąga za sobą zajście CC.

Uwaga o pułapce. Zdarzenia wykluczające się to nie to samo co przeciwne. AA i CC się wykluczają, ale nie są przeciwne: wynik (1,2)(1, 2) nie należy ani do AA, ani do CC. Przeciwne do CC jest zdarzenie „suma oczek jest nieparzysta” - zawiera 1818 wyników, a AA tylko 66.

Odpowiedź. Wykluczają się pary (A,B)(A, B) i (A,C)(A, C). Zdarzenia BB i CC się nie wykluczają, bo B⊂CB \subset C.