Przejdź do treści

Matura czerwiec 2023 matematyka podstawowa - odpowiedzi i rozwiązania

Egzamin maturalny z matematyki, poziom podstawowy - 2 czerwca 2023 (termin dodatkowy)

Formuła 2023, arkusz MMAP-P0-100-2306. Czas: 180180 minut, do zdobycia 4646 punktów, 3333 zadania (część z podpunktami - łącznie 3636 poleceń). Do egzaminu wolno było korzystać z Wybranych wzorów matematycznych, cyrkla, linijki i kalkulatora prostego.

Matura dodatkowa z matematyki na poziomie podstawowym odbyła się w piątek 2 czerwca 2023 roku o godzinie 9:00 - był to pierwszy termin dodatkowy w nowej formule 2023. Termin dodatkowy (czerwcowy) jest przeznaczony dla osób, które z przyczyn zdrowotnych lub losowych nie mogły przystąpić do egzaminu w maju - arkusz ma tę samą strukturę, ten sam czas i tę samą liczbę punktów co arkusz majowy (4646 punktów; od 2025 roku arkusze mają 5050). Poniżej jest pełna treść arkusza, klucz odpowiedzi do wszystkich zadań i rozwiązania krok po kroku - każde schowane pod osobnym przyciskiem, żeby najpierw można było spróbować samodzielnie.

Oryginalny arkusz i zasady oceniania publikuje Centralna Komisja Egzaminacyjna w dziale arkusze egzaminu maturalnego w formule 2023. Rozwiązania krok po kroku opracowała redakcja matematyka.net. Każdy wynik sprawdziliśmy osobnym rachunkiem i porównaliśmy z odpowiedziami w zasadach oceniania CKE dla terminu dodatkowego - wszystkie się zgadzają. Punktację za poszczególne etapy zadań otwartych określają jednak wyłącznie oficjalne zasady oceniania.

Odpowiedzi - matura czerwiec 2023, poziom podstawowy

ZadanieOdpowiedźPunkty
1A (9)0-1
2A (x)0-1
3dowód: 49k² + 7k − 2 = 7(7k² + k − 1) + 50-2
4D (4347 zł)0-1
5A (−1)0-1
6C (4√5)0-1
7D ((x + 1)/(x − 2))0-1
8x ∈ (0, 3/2)0-2
9x = −4, x = −3, x = 30-3
10B (dwa rozwiązania)0-1
11A (m = −2)0-1
12D (4/7)0-1
13.1dziedzina F, zbiór wartości A0-2
13.2(−5, −3)0-1
14D0-1
15.143,2 mg0-1
15.2q = (0,6)^0,5 = √0,6 = √15/50-1
16B (31)0-1
17C (a = 2)0-1
18A (11,25)0-1
19A (cos³ α)0-1
20C oraz F0-2
21C (√12)0-1
22P, P0-1
23B (60°)0-1
24A2 (skala 3, bo pole 9 razy większe)0-1
25A (8√3)0-1
26D (g(x) = x − 1)0-1
27C (40)0-1
28B ((9, −17))0-1
29.11440-1
29.2A (√2)0-1
30C (50)0-1
31D (6)0-1
32P(A) = 8/56 = 1/70-2
33200 m × 50 m, pole 10 000 m²0-4

W zadaniach typu prawda-fałsz punkt dostaje się tylko za obie poprawne oceny; w zadaniach 13.1 i 20 jest po punkcie za każdą z dwóch poprawnych odpowiedzi.

Zadanie 1

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Wszystkich liczb całkowitych dodatnich spełniających nierówność ∣x+5∣<15|x + 5| < 15 jest

A. 99   B. 1010   C. 2020   D. 2121

Rozwiązanie zadania 1

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

∣x+5∣<15|x + 5| < 15 oznacza −15<x+5<15-15 < x + 5 < 15, czyli −20<x<10-20 < x < 10. Dodatnie liczby całkowite z tego przedziału to 1,2,…,91, 2, \ldots, 9 - jest ich dziewięć. Pułapka B (1010) to policzenie także liczby 1010, która nierówności ostrej nie spełnia (∣15∣=15|15| = 15, a nie mniej). Odpowiedzi C i D liczą też liczby ujemne albo zero, choć pytanie dotyczy tylko dodatnich.

Odpowiedź: A. Zobacz: interpretacja geometryczna wartości bezwzględnej oraz zadania z wartości bezwzględnej.

Zadanie 2

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Dla każdej dodatniej liczby rzeczywistej xx iloczyn x⋅x3⋅x6\sqrt{x} \cdot \sqrt[3]{x} \cdot \sqrt[6]{x} jest równy

A. xx   B. x10\sqrt[10]{x}   C. x18\sqrt[18]{x}   D. x2x^2

Rozwiązanie zadania 2

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Pierwiastki zapisujemy jako potęgi o wykładnikach wymiernych i dodajemy wykładniki:

x12⋅x13⋅x16=x12+13+16=x3+2+16=x1=x.x^{\frac{1}{2}} \cdot x^{\frac{1}{3}} \cdot x^{\frac{1}{6}} = x^{\frac{1}{2} + \frac{1}{3} + \frac{1}{6}} = x^{\frac{3 + 2 + 1}{6}} = x^1 = x.

Pułapka C (x18\sqrt[18]{x}) to pomnożenie wykładników (12⋅13⋅16\frac{1}{2} \cdot \frac{1}{3} \cdot \frac{1}{6}) zamiast ich dodania.

Odpowiedź: A. Zobacz: potęga o wykładniku wymiernym oraz zadania z potęg o wykładniku wymiernym.

Zadanie 3

Zadanie otwarte, 0-2 pkt. Wykaż, że dla każdej liczby całkowitej kk reszta z dzielenia liczby 49k2+7k−249k^2 + 7k - 2 przez 77 jest równa 55.

Rozwiązanie zadania 3

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Wydzielamy wielokrotność siódemki. Liczby 49k249k^2 i 7k7k dzielą się przez 77, a −2-2 zapisujemy jako −7+5-7 + 5:

49k2+7k−2=49k2+7k−7+5=7(7k2+k−1)+5.49k^2 + 7k - 2 = 49k^2 + 7k - 7 + 5 = 7\left(7k^2 + k - 1\right) + 5.

Krok 2. Wniosek. Dla całkowitego kk liczba 7k2+k−17k^2 + k - 1 jest całkowita, więc 7(7k2+k−1)7\left(7k^2 + k - 1\right) jest wielokrotnością 77. Liczba 49k2+7k−249k^2 + 7k - 2 to ta wielokrotność plus 55, a 0≤5<70 \le 5 < 7 - reszta z dzielenia przez 77 wynosi 55. To kończy dowód.

(Sprawdzenie: dla k=1k = 1 liczba 54=7⋅7+554 = 7 \cdot 7 + 5; dla k=−1k = -1 liczba 40=7⋅5+540 = 7 \cdot 5 + 5.) Zasady oceniania: za samo przekształcenie do postaci 7(7k2+k−1)+57(7k^2 + k - 1) + 5 jest 11 punkt, za dodanie zdania o całkowitości nawiasu - 22; sprawdzenie dla kilku kk daje 00.

Odpowiedź: 49k2+7k−2=7(7k2+k−1)+549k^2 + 7k - 2 = 7(7k^2 + k - 1) + 5, więc reszta wynosi 55. Zobacz: definicja, twierdzenie, dowód oraz zadania z indukcji i podzielności.

Zadanie 4

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Klient wpłacił do banku 30 00030\,000 zł na lokatę dwuletnią. Po każdym rocznym okresie oszczędzania bank dolicza odsetki w wysokości 7%7\% od kwoty bieżącego kapitału znajdującego się na lokacie. Po dwóch latach oszczędzania łączna wartość doliczonych odsetek na tej lokacie (bez uwzględniania podatków) jest równa

A. 21002100 zł   B. 22472247 zł   C. 42004200 zł   D. 43474347 zł

Rozwiązanie zadania 4

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Po pierwszym roku kapitał to 30 000⋅1,07=32 10030\,000 \cdot 1{,}07 = 32\,100 zł (odsetki 21002100 zł). W drugim roku odsetki liczy się od 32 10032\,100 zł: 32 100⋅0,07=224732\,100 \cdot 0{,}07 = 2247 zł. Łącznie:

2100+2247=4347 zł,czyli 30 000⋅1,072−30 000=34 347−30 000=4347.2100 + 2247 = 4347 \text{ zł}, \qquad \text{czyli } 30\,000 \cdot 1{,}07^2 - 30\,000 = 34\,347 - 30\,000 = 4347.

Pułapki: A i B to odsetki za jeden rok (pierwszy albo drugi), C to procent prosty 2⋅21002 \cdot 2100 - bez odsetek od odsetek.

Odpowiedź: D. Zobacz: zadania z procentów.

Zadanie 5

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Liczba log⁡218+log⁡24\log_2 \dfrac{1}{8} + \log_2 4 jest równa

A. (−1)(-1)   B. 12\dfrac{1}{2}   C. 22   D. 55

Rozwiązanie zadania 5

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

log⁡218=log⁡22−3=−3\log_2 \frac{1}{8} = \log_2 2^{-3} = -3 oraz log⁡24=2\log_2 4 = 2, więc suma to −3+2=−1-3 + 2 = -1. To samo daje wzór na logarytm iloczynu: log⁡2(18⋅4)=log⁡212=−1\log_2 \left(\frac{1}{8} \cdot 4\right) = \log_2 \frac{1}{2} = -1. Pułapka D (55) to zapomnienie o znaku minus przy log⁡218\log_2 \frac{1}{8}.

Odpowiedź: A. Zobacz: określenie logarytmu oraz zadania z logarytmów.

Zadanie 6

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Liczba (1+5)2−(1−5)2\left(1 + \sqrt{5}\right)^2 - \left(1 - \sqrt{5}\right)^2 jest równa

A. 00   B. (−10)(-10)   C. 454\sqrt{5}   D. 2+252 + 2\sqrt{5}

Rozwiązanie zadania 6

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Rozwijamy oba kwadraty:

(1+25+5)−(1−25+5)=6+25−6+25=45.\left(1 + 2\sqrt{5} + 5\right) - \left(1 - 2\sqrt{5} + 5\right) = 6 + 2\sqrt{5} - 6 + 2\sqrt{5} = 4\sqrt{5}.

Szybciej: (a+b)2−(a−b)2=4ab(a + b)^2 - (a - b)^2 = 4ab, więc wynik to 4⋅1⋅54 \cdot 1 \cdot \sqrt{5}. Pułapka A (00) to założenie, że kwadraty liczb „symetrycznych” są równe - są równe tylko dla (1+5)2(1 + \sqrt{5})^2 i (−1−5)2(-1 - \sqrt{5})^2.

Odpowiedź: C. Zobacz: wzory skróconego mnożenia oraz zadania ze wzorów skróconego mnożenia.

Zadanie 7

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Dla każdej liczby rzeczywistej xx różnej od 00 i 22 wyrażenie x2+x(x−2)2⋅x−2x\dfrac{x^2 + x}{(x - 2)^2} \cdot \dfrac{x - 2}{x} jest równe

A. x2+1x−2\dfrac{x^2 + 1}{x - 2}   B. x+12\dfrac{x + 1}{2}   C. x2(x−2)2\dfrac{x^2}{(x - 2)^2}   D. x+1x−2\dfrac{x + 1}{x - 2}

Rozwiązanie zadania 7

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Wyłączamy xx w liczniku pierwszego ułamka i skracamy:

x(x+1)(x−2)2⋅x−2x=x(x+1)(x−2)(x−2)2⋅x=x+1x−2.\frac{x(x + 1)}{(x - 2)^2} \cdot \frac{x - 2}{x} = \frac{x(x + 1)(x - 2)}{(x - 2)^2 \cdot x} = \frac{x + 1}{x - 2}.

Skróciliśmy xx (bo x≠0x \ne 0) i jeden czynnik x−2x - 2 (bo x≠2x \ne 2). Kontrola dla x=3x = 3: 121⋅13=4\frac{12}{1} \cdot \frac{1}{3} = 4 oraz 41=4\frac{4}{1} = 4.

Odpowiedź: D. Zobacz: funkcja wymierna oraz zadania z działań na wyrażeniach algebraicznych.

Zadanie 8

Zadanie otwarte, 0-2 pkt. Rozwiąż nierówność

x(2x−1)<2x.x(2x - 1) < 2x.

Zapisz obliczenia.

Rozwiązanie zadania 8

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Przenosimy na jedną stronę (nie dzielimy przez xx - nie znamy jego znaku):

2x2−x−2x<0⟹2x2−3x<0⟹x(2x−3)<0.2x^2 - x - 2x < 0 \quad\Longrightarrow\quad 2x^2 - 3x < 0 \quad\Longrightarrow\quad x(2x - 3) < 0.

Krok 2. Miejsca zerowe: x=0x = 0 oraz x=32x = \frac{3}{2}.

Krok 3. Znak. Parabola y=2x2−3xy = 2x^2 - 3x ma ramiona w górę, więc jest ujemna między miejscami zerowymi. Nierówność ostra - końce odpadają:

x∈(0,32).x \in \left(0, \frac{3}{2}\right).

Kontrola: dla x=1x = 1 mamy 1⋅1=1<21 \cdot 1 = 1 < 2. Pułapka: podzielenie obu stron przez xx na starcie daje 2x−1<22x - 1 < 2, czyli x<32x < \frac{3}{2} - gubi się warunek x>0x > 0 (dla ujemnych xx dzielenie odwraca nierówność).

Odpowiedź: x∈(0,32)x \in \left(0, \dfrac{3}{2}\right). Zobacz: nierówności kwadratowe oraz zadania z funkcji kwadratowej.

Zadanie 9

Zadanie otwarte, 0-3 pkt. Rozwiąż równanie

x3+4x2−9x−36=0.x^3 + 4x^2 - 9x - 36 = 0.

Zapisz obliczenia.

Rozwiązanie zadania 9

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Grupujemy wyrazy.

x2(x+4)−9(x+4)=0⟹(x+4)(x2−9)=0.x^2(x + 4) - 9(x + 4) = 0 \quad\Longrightarrow\quad (x + 4)\left(x^2 - 9\right) = 0.

Krok 2. Różnica kwadratów. x2−9=(x−3)(x+3)x^2 - 9 = (x - 3)(x + 3), więc (x+4)(x−3)(x+3)=0(x + 4)(x - 3)(x + 3) = 0.

Krok 3. Rozwiązania: x=−4x = -4, x=3x = 3 lub x=−3x = -3.

Kontrola dla x=3x = 3: 27+36−27−36=027 + 36 - 27 - 36 = 0. Zasady oceniania: za rozkład (x+4)(x2−9)=0(x + 4)(x^2 - 9) = 0 jest 11 punkt, za rozkład i jedno z równań - 22, za wszystkie trzy pierwiastki - 33.

Odpowiedź: x∈{−4,−3,3}x \in \{-4, -3, 3\}. Zobacz: wielomiany oraz miejsca zerowe i postać iloczynowa.

Zadanie 10

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Równanie (x2−3x)(x+2)x2−4=0\dfrac{(x^2 - 3x)(x + 2)}{x^2 - 4} = 0 w zbiorze liczb rzeczywistych ma dokładnie

A. jedno rozwiązanie.   B. dwa rozwiązania.   C. trzy rozwiązania.   D. cztery rozwiązania.

Rozwiązanie zadania 10

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Dziedzina: mianownik x2−4≠0x^2 - 4 \ne 0, czyli x≠2x \ne 2 i x≠−2x \ne -2.

Licznik: (x2−3x)(x+2)=x(x−3)(x+2)=0(x^2 - 3x)(x + 2) = x(x - 3)(x + 2) = 0 dla x=0x = 0, x=3x = 3 lub x=−2x = -2.

Liczba −2-2 nie należy do dziedziny (zeruje mianownik), więc odpada. Zostają dwa rozwiązania: 00 i 33. Pułapka C (33) to zapomnienie o dziedzinie - właśnie po to ułamek ma w mianowniku x2−4x^2 - 4.

Odpowiedź: B. Zobacz: funkcja wymierna oraz wielomiany.

Zadanie 11

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y) wykresy funkcji liniowych f(x)=(2m+3)x+5f(x) = (2m + 3)x + 5 oraz g(x)=−xg(x) = -x nie mają punktów wspólnych dla

A. m=−2m = -2   B. m=−1m = -1   C. m=1m = 1   D. m=2m = 2

Rozwiązanie zadania 11

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Dwie proste nie mają punktów wspólnych, gdy są równoległe i różne: te same współczynniki kierunkowe, różne wyrazy wolne. Wyrazy wolne to 55 i 00 - różne, więc wystarczy

2m+3=−1⟹m=−2.2m + 3 = -1 \quad\Longrightarrow\quad m = -2.

Kontrola: dla m=−2m = -2 mamy f(x)=−x+5f(x) = -x + 5 i g(x)=−xg(x) = -x - proste równoległe, przesunięte o 55.

Odpowiedź: A. Zobacz: współczynnik kierunkowy oraz zadania z prostych równoległych.

Zadanie 12

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y) prosta o równaniu y=ax+by = ax + b przechodzi przez punkty A=(−3,−1)A = (-3, -1) oraz B=(4,3)B = (4, 3). Współczynnik aa w równaniu tej prostej jest równy

A. (−4)(-4)   B. (−12)\left(-\dfrac{1}{2}\right)   C. 22   D. 47\dfrac{4}{7}

Rozwiązanie zadania 12

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Współczynnik kierunkowy to iloraz przyrostu yy przez przyrost xx:

a=yB−yAxB−xA=3−(−1)4−(−3)=47.a = \frac{y_B - y_A}{x_B - x_A} = \frac{3 - (-1)}{4 - (-3)} = \frac{4}{7}.

Pułapka: pomylenie znaków przy odejmowaniu liczb ujemnych (3−13 - 1 i 4−34 - 3 dałoby 22, czyli odpowiedź C).

Odpowiedź: D. Zobacz: współczynnik kierunkowy oraz równanie prostej.

Zadanie 13

W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y) narysowano wykres funkcji y=f(x)y = f(x) (zobacz rysunek).

−6 −5 −4 −3 −2 −1 1 2 3 4 5 −4 −3 −2 −1 1 2 3 4 5 0 xy
Wykres funkcji f - dwie łamane; puste kółka oznaczają końce, które nie należą do wykresu.

Zadanie 13.1 (0-2 pkt). Uzupełnij tabelę. Wpisz w każdą pustą komórkę tabeli właściwą odpowiedź, wybraną spośród oznaczonych literami A-F.

A. [−3,−1]∪[1,3][-3, -1] \cup [1, 3]   B. (−3,3)(-3, 3)   C. (−3,−1)∪(1,3)(-3, -1) \cup (1, 3)  D. [−5,−1]∪[1,5][-5, -1] \cup [1, 5]   E. (−5,5)(-5, 5)   F. (−5,−1)∪(1,5)(-5, -1) \cup (1, 5)

Zadanie 13.2 (0-1 pkt). Zapisz poniżej zbiór wszystkich rozwiązań nierówności f(x)<−1f(x) < -1.

Rozwiązanie zadania 13.1

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Dziedzina to zbiór argumentów, nad którymi (lub pod którymi) jest wykres. Lewa łamana zaczyna się w x=−5x = -5 (puste kółko - nie należy) i kończy w x=−1x = -1 (puste kółko), prawa biegnie od x=1x = 1 do x=5x = 5 (oba końce puste). Dziedzina: (−5,−1)∪(1,5)(-5, -1) \cup (1, 5) - odpowiedź F. Pułapka E ((−5,5)(-5, 5)) pomija przerwę [−1,1][-1, 1], nad którą wykresu nie ma.

Zbiór wartości. Lewa łamana przyjmuje wartości od −3-3 do −1-1: wartość −3-3 jest osiągana (na poziomym odcinku, np. dla x=−4,5x = -4{,}5), wartość −1-1 też (dla x=−2x = -2 na poziomym odcinku), mimo że skrajne punkty są puste. Podobnie prawa łamana daje wartości od 11 do 33, oba osiągane. Zbiór wartości: [−3,−1]∪[1,3][-3, -1] \cup [1, 3] - odpowiedź A. Pułapka C to przeniesienie „pustych kółek” na wartości - a puste kółko wyklucza tylko jeden punkt, nie całą wartość, która jest osiągana gdzie indziej.

Odpowiedź: dziedzina - F, zbiór wartości - A.

Rozwiązanie zadania 13.2

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Wartości mniejsze od −1-1 przyjmuje tylko lewa łamana, i to poniżej poziomu y=−1y = -1: na odcinku poziomym y=−3y = -3 (dla x∈(−5,−4]x \in (-5, -4]) oraz na odcinku rosnącym od (−4,−3)(-4, -3) do (−3,−1)(-3, -1) - tam f(x)<−1f(x) < -1 dla x<−3x < -3 (w x=−3x = -3 wartość wynosi dokładnie −1-1, więc nierówność ostra nie zachodzi). Razem:

x∈(−5,−3).x \in (-5, -3).

Odpowiedź: (−5,−3)(-5, -3). Zobacz: odczytywanie własności funkcji z wykresu oraz zadania z własności funkcji.

Zadanie 14

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Funkcja kwadratowa ff jest określona wzorem f(x)=ax2+bx+1f(x) = ax^2 + bx + 1, gdzie aa oraz bb są pewnymi liczbami rzeczywistymi, takimi, że a<0a < 0 i b>0b > 0. Na jednym z rysunków A-D przedstawiono fragment wykresu tej funkcji w kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y). Fragment wykresu funkcji ff przedstawiono na rysunku

11 xy A. 11 xy B. 11 xy C. 11 xy D.
Cztery parabole przechodzące przez punkt (0, 1): A - ramiona w górę, wierzchołek po lewej; B - ramiona w dół, wierzchołek po lewej; C - ramiona w górę, wierzchołek po prawej; D - ramiona w dół, wierzchołek po prawej.

Rozwiązanie zadania 14

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Trzy informacje ze wzoru:

  • a<0a < 0 - ramiona paraboli skierowane w dół (odpadają A i C);
  • wyraz wolny 11 - wykres przecina oś OyOy w punkcie (0,1)(0, 1) (wszystkie rysunki to spełniają);
  • pierwsza współrzędna wierzchołka p=−b2ap = -\frac{b}{2a}: licznik −b<0-b < 0, mianownik 2a<02a < 0, więc p>0p > 0 - wierzchołek leży na prawo od osi OyOy.

Ramiona w dół i wierzchołek po prawej stronie to rysunek D. Rysunek B ma wierzchołek po lewej, co odpowiadałoby b<0b < 0.

Odpowiedź: D. Zobacz: szkicowanie wykresu funkcji kwadratowej oraz postać kanoniczna funkcji kwadratowej.

Zadanie 15

Masa mm leku L\mathcal{L} zażytego przez chorego zmienia się w organizmie zgodnie z zależnością wykładniczą

m(t)=m0⋅(0,6)0,25t,m(t) = m_0 \cdot (0{,}6)^{0{,}25t},

gdzie m0m_0 - masa (wyrażona w mg) przyjętej w chwili t=0t = 0 dawki leku, tt - czas (wyrażony w godzinach) liczony od momentu t=0t = 0 zażycia leku.

Zadanie 15.1 (0-1 pkt). Chory przyjął jednorazowo lek L\mathcal{L} w dawce 200200 mg. Oblicz, ile mg leku L\mathcal{L} pozostanie w organizmie chorego po 1212 godzinach od momentu przyjęcia dawki. Zapisz obliczenia.

Zadanie 15.2 (0-1 pkt). Liczby m(2,5)m(2{,}5), m(4,5)m(4{,}5), m(6,5)m(6{,}5) w podanej kolejności tworzą ciąg geometryczny. Oblicz iloraz tego ciągu. Zapisz obliczenia.

Rozwiązanie zadania 15.1

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Podstawiamy m0=200m_0 = 200 i t=12t = 12; wykładnik to 0,25⋅12=30{,}25 \cdot 12 = 3:

m(12)=200⋅(0,6)3=200⋅0,216=43,2 mg.m(12) = 200 \cdot (0{,}6)^3 = 200 \cdot 0{,}216 = 43{,}2 \text{ mg}.

Interpretacja: co 44 godziny masa leku maleje do 60%60\% poprzedniej, a 1212 godzin to trzy takie okresy.

Odpowiedź: 43,243{,}2 mg.

Rozwiązanie zadania 15.2

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Iloraz ciągu geometrycznego to stosunek sąsiednich wyrazów:

q=m(4,5)m(2,5)=m0⋅(0,6)0,25⋅4,5m0⋅(0,6)0,25⋅2,5=(0,6)0,25⋅(4,5−2,5)=(0,6)0,5=0,6=35=155.q = \frac{m(4{,}5)}{m(2{,}5)} = \frac{m_0 \cdot (0{,}6)^{0{,}25 \cdot 4{,}5}}{m_0 \cdot (0{,}6)^{0{,}25 \cdot 2{,}5}} = (0{,}6)^{0{,}25 \cdot (4{,}5 - 2{,}5)} = (0{,}6)^{0{,}5} = \sqrt{0{,}6} = \sqrt{\frac{3}{5}} = \frac{\sqrt{15}}{5}.

Ten sam iloraz daje para m(6,5)m(6{,}5) i m(4,5)m(4{,}5), bo argumenty znowu różnią się o 22 - dlatego trzy liczby tworzą ciąg geometryczny. Zasady oceniania akceptują odpowiedź w postaci (0,6)0,5(0{,}6)^{0{,}5} albo 35\sqrt{\frac{3}{5}}.

Odpowiedź: q=(0,6)0,5=0,6≈0,77q = (0{,}6)^{0{,}5} = \sqrt{0{,}6} \approx 0{,}77. Zobacz: funkcja wykładnicza oraz ciąg geometryczny.

Zadanie 16

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Ciąg (an)(a_n) jest określony wzorem an=n−23a_n = \dfrac{n - 2}{3} dla każdej liczby naturalnej n≥1n \ge 1. Liczba wyrazów tego ciągu mniejszych od 1010 jest równa

A. 2828   B. 3131   C. 3232   D. 2727

Rozwiązanie zadania 16

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

n−23<10⟹n−2<30⟹n<32.\frac{n - 2}{3} < 10 \quad\Longrightarrow\quad n - 2 < 30 \quad\Longrightarrow\quad n < 32.

Warunek spełniają n=1,2,…,31n = 1, 2, \ldots, 31 - jest ich 3131. Pułapka C (3232) to policzenie także n=32n = 32, dla którego a32=10a_{32} = 10 (nie mniej niż 1010); A (2828) to pomylenie n<32n < 32 z n−2<30n - 2 < 30 jako liczbą wyrazów.

Odpowiedź: B. Zobacz: ciągi.

Zadanie 17

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Trzywyrazowy ciąg (1,4,a+5)(1, 4, a + 5) jest arytmetyczny. Liczba aa jest równa

A. 00   B. 77   C. 22   D. 1111

Rozwiązanie zadania 17

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Różnica ciągu to 4−1=34 - 1 = 3, więc trzeci wyraz to 4+3=74 + 3 = 7:

a+5=7⟹a=2.a + 5 = 7 \quad\Longrightarrow\quad a = 2.

Pułapka B (77) to podanie trzeciego wyrazu zamiast liczby aa.

Odpowiedź: C. Zobacz: ciąg arytmetyczny.

Zadanie 18

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Ciąg geometryczny (an)(a_n) jest określony dla każdej liczby naturalnej n≥1n \ge 1. W tym ciągu a1=3,75a_1 = 3{,}75 oraz a2=−7,5a_2 = -7{,}5. Suma trzech początkowych wyrazów ciągu (an)(a_n) jest równa

A. 11,2511{,}25   B. (−18,75)(-18{,}75)   C. 1515   D. (−15)(-15)

Rozwiązanie zadania 18

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Iloraz: q=a2a1=−7,53,75=−2q = \frac{a_2}{a_1} = \frac{-7{,}5}{3{,}75} = -2. Trzeci wyraz: a3=a2⋅q=−7,5⋅(−2)=15a_3 = a_2 \cdot q = -7{,}5 \cdot (-2) = 15.

S3=3,75+(−7,5)+15=11,25.S_3 = 3{,}75 + (-7{,}5) + 15 = 11{,}25.

Pułapka C (1515) to sam trzeci wyraz; B (−18,75-18{,}75) wychodzi, gdy przyjmiemy a3=−15a_3 = -15 (błąd znaku przy mnożeniu dwóch liczb ujemnych).

Odpowiedź: A. Zobacz: ciąg geometryczny.

Zadanie 19

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Dla każdego kąta ostrego α\alpha wyrażenie cos⁡α−cos⁡α⋅sin⁡2α\cos\alpha - \cos\alpha \cdot \sin^2\alpha jest równe

A. cos⁡3α\cos^3\alpha   B. sin⁡2α\sin^2\alpha   C. 1−sin⁡2α1 - \sin^2\alpha   D. cos⁡α\cos\alpha

Rozwiązanie zadania 19

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Wyłączamy cos⁡α\cos\alpha przed nawias i korzystamy z jedynki trygonometrycznej:

cos⁡α(1−sin⁡2α)=cos⁡α⋅cos⁡2α=cos⁡3α.\cos\alpha \left(1 - \sin^2\alpha\right) = \cos\alpha \cdot \cos^2\alpha = \cos^3\alpha.

Pułapka C (1−sin⁡2α1 - \sin^2\alpha) to zapomnienie o czynniku cos⁡α\cos\alpha przed nawiasem.

Odpowiedź: A. Zobacz: funkcje trygonometryczne oraz zadania na związki między funkcjami trygonometrycznymi.

Zadanie 20

Zadanie otwarte, 0-2 pkt. Dany jest trójkąt, którego kąty mają miary 30∘30^\circ, 45∘45^\circ oraz 105∘105^\circ. Długości boków trójkąta, leżących naprzeciwko tych kątów są równe - odpowiednio - aa, bb oraz cc (zobacz rysunek).

45°30°105° abc
Trójkąt o kątach 45°, 30° i 105°; bok a leży naprzeciw kąta 30°, bok b naprzeciw 45°, bok c naprzeciw 105°.

Uzupełnij zdanie. Wybierz dwie właściwe odpowiedzi spośród oznaczonych literami A-F i wpisz te litery w wykropkowanych miejscach. Pole tego trójkąta poprawnie określają wyrażenia oznaczone literami: … oraz … .

A. 22⋅a⋅c\dfrac{\sqrt{2}}{2} \cdot a \cdot c   B. 14⋅a⋅c\dfrac{1}{4} \cdot a \cdot c   C. 24⋅a⋅c\dfrac{\sqrt{2}}{4} \cdot a \cdot c  D. 34⋅b⋅c\dfrac{\sqrt{3}}{4} \cdot b \cdot c   E. 12⋅b⋅c\dfrac{1}{2} \cdot b \cdot c   F. 14⋅b⋅c\dfrac{1}{4} \cdot b \cdot c

Rozwiązanie zadania 20

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Pole trójkąta to połowa iloczynu dwóch boków i sinusa kąta między nimi. Kąt między bokami aa i cc to ten, który leży naprzeciw boku bb, czyli 45∘45^\circ; kąt między bokami bb i cc leży naprzeciw aa, czyli ma 30∘30^\circ:

P=12⋅a⋅c⋅sin⁡45∘=12⋅a⋅c⋅22=24⋅a⋅c(C),P = \frac{1}{2} \cdot a \cdot c \cdot \sin 45^\circ = \frac{1}{2} \cdot a \cdot c \cdot \frac{\sqrt{2}}{2} = \frac{\sqrt{2}}{4} \cdot a \cdot c \quad \text{(C)},

P=12⋅b⋅c⋅sin⁡30∘=12⋅b⋅c⋅12=14⋅b⋅c(F).P = \frac{1}{2} \cdot b \cdot c \cdot \sin 30^\circ = \frac{1}{2} \cdot b \cdot c \cdot \frac{1}{2} = \frac{1}{4} \cdot b \cdot c \quad \text{(F)}.

Pułapki: A i E pomijają 12\frac{1}{2} we wzorze na pole, B i D biorą sinus złego kąta (kąt między aa i cc to 45∘45^\circ, a nie 30∘30^\circ; między bb i cc - 30∘30^\circ, a nie 60∘60^\circ).

Odpowiedź: C oraz F. Zobacz: twierdzenie sinusów oraz zadania z trójkątów.

Zadanie 21

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Odcinek ABAB jest średnicą okręgu o środku SS. Prosta kk jest styczna do tego okręgu w punkcie AA. Prosta ll przecina ten okrąg w punktach BB i CC. Proste kk i ll przecinają się w punkcie DD, przy czym ∣BC∣=4|BC| = 4 i ∣CD∣=3|CD| = 3 (zobacz rysunek).

ABCDSkl 34
Okrąg o średnicy AB, styczna k w punkcie A i sieczna l przez B i C; BC = 4, CD = 3. Odcinek AC (linia przerywana) to odległość A od prostej l.

Odległość punktu AA od prostej ll jest równa

A. 72\dfrac{7}{2}   B. 55   C. 12\sqrt{12}   D. 3+2\sqrt{3} + 2

Rozwiązanie zadania 21

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Kąt prosty przy CC. Kąt ACBACB jest kątem wpisanym opartym na średnicy ABAB, więc jest prosty - odcinek ACAC jest prostopadły do prostej ll, czyli ∣AC∣|AC| to szukana odległość.

Krok 2. Kąt prosty przy AA. Styczna jest prostopadła do promienia (i średnicy) w punkcie styczności, więc trójkąt ABDABD jest prostokątny z kątem prostym przy AA, a ACAC jest jego wysokością opuszczoną na przeciwprostokątną BDBD.

Krok 3. Wysokość w trójkącie prostokątnym to średnia geometryczna odcinków, na które dzieli przeciwprostokątną:

∣AC∣2=∣BC∣⋅∣CD∣=4⋅3=12⟹∣AC∣=12=23.|AC|^2 = |BC| \cdot |CD| = 4 \cdot 3 = 12 \quad\Longrightarrow\quad |AC| = \sqrt{12} = 2\sqrt{3}.

Kontrola z podobieństwa: ∣AB∣2=∣BC∣⋅∣BD∣=28|AB|^2 = |BC| \cdot |BD| = 28, ∣AD∣2=∣CD∣⋅∣BD∣=21|AD|^2 = |CD| \cdot |BD| = 21, a ∣AB∣2+∣AD∣2=49=∣BD∣2|AB|^2 + |AD|^2 = 49 = |BD|^2. Pułapka A (72\frac{7}{2}) to połowa ∣BD∣|BD| - promień okręgu opisanego na trójkącie ABDABD, nie wysokość.

Odpowiedź: C. Zobacz: twierdzenie o stycznej i siecznej, kąty w okręgu oraz zadania z okręgów i kół.

Zadanie 22

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. W trapezie ABCDABCD o podstawach ABAB i CDCD przekątne przecinają się w punkcie EE (zobacz rysunek).

ABCDE
Trapez ABCD o podstawach AB i CD; przekątne przecinają się w punkcie E.

Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń (P - prawda, F - fałsz).

  1. Trójkąt ABEABE jest podobny do trójkąta CDECDE.
  2. Pole trójkąta ACDACD jest równe polu trójkąta BCDBCD.

Rozwiązanie zadania 22

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Zdanie 1. Podstawy ABAB i CDCD są równoległe, więc kąty naprzemianległe są równe: ∣∢EAB∣=∣∢ECD∣|\sphericalangle EAB| = |\sphericalangle ECD| oraz ∣∢EBA∣=∣∢EDC∣|\sphericalangle EBA| = |\sphericalangle EDC| (do tego kąty wierzchołkowe przy EE). Z cechy kąt-kąt trójkąty ABEABE i CDECDE są podobne. Prawda.

Zdanie 2. Trójkąty ACDACD i BCDBCD mają wspólną podstawę CDCD, a ich trzecie wierzchołki AA i BB leżą na prostej równoległej do CDCD - więc mają tę samą wysokość i równe pola. Prawda. (Stąd też równe są pola trójkątów ADEADE i BCEBCE - po odjęciu wspólnego trójkąta CDECDE.)

Odpowiedź: P, P. Zobacz: podobieństwo trójkątów oraz zadania z czworokątów.

Zadanie 23

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Na łukach ABAB i CDCD okręgu są oparte kąty wpisane ADBADB i DBCDBC, takie, że ∣∢ADB∣=20∘|\sphericalangle ADB| = 20^\circ i ∣∢DBC∣=40∘|\sphericalangle DBC| = 40^\circ (zobacz rysunek). Cięciwy ACAC i BDBD przecinają się w punkcie KK.

ABCDK 20°40°
Okrąg z cięciwami AC i BD przecinającymi się w punkcie K; kąt ADB ma 20°, kąt DBC ma 40°.

Miara kąta DKCDKC jest równa

A. 80∘80^\circ   B. 60∘60^\circ   C. 50∘50^\circ   D. 40∘40^\circ

Rozwiązanie zadania 23

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Kąty oparte na tym samym łuku. Kąty wpisane ACBACB i ADBADB są oparte na tym samym łuku ABAB, więc ∣∢ACB∣=∣∢ADB∣=20∘|\sphericalangle ACB| = |\sphericalangle ADB| = 20^\circ.

Krok 2. Trójkąt KBCKBC. Punkt KK leży na cięciwie BDBD, więc ∣∢KBC∣=∣∢DBC∣=40∘|\sphericalangle KBC| = |\sphericalangle DBC| = 40^\circ; leży też na cięciwie ACAC, więc ∣∢KCB∣=∣∢ACB∣=20∘|\sphericalangle KCB| = |\sphericalangle ACB| = 20^\circ.

Krok 3. Kąt zewnętrzny. Kąt DKCDKC jest kątem zewnętrznym trójkąta KBCKBC przy wierzchołku KK (bo KK leży między BB i DD), a kąt zewnętrzny równa się sumie dwóch kątów wewnętrznych nieprzyległych:

∣∢DKC∣=∣∢KBC∣+∣∢KCB∣=40∘+20∘=60∘.|\sphericalangle DKC| = |\sphericalangle KBC| + |\sphericalangle KCB| = 40^\circ + 20^\circ = 60^\circ.

Inaczej: kąt między przecinającymi się cięciwami to połowa sumy łuków ABAB i CDCD, czyli 40∘+80∘2=60∘\frac{40^\circ + 80^\circ}{2} = 60^\circ. Pułapka A (80∘80^\circ) to sam łuk CDCD, D (40∘40^\circ) - jeden z danych kątów.

Odpowiedź: B. Zobacz: kąty w okręgu oraz zadania z okręgów i kół.

Zadanie 24

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Pole trójkąta równobocznego T1T_1 jest równe (1,5)2⋅34\dfrac{(1{,}5)^2 \cdot \sqrt{3}}{4}. Pole trójkąta równobocznego T2T_2 jest równe (4,5)2⋅34\dfrac{(4{,}5)^2 \cdot \sqrt{3}}{4}. Dokończ zdanie tak, aby było prawdziwe. Wybierz odpowiedź A albo B oraz jej uzasadnienie 1., 2. albo 3.

Trójkąt T2T_2 jest podobny do trójkąta T1T_1 w skali

A. 33,   B. 99,   ponieważ

1. każdy z tych trójkątów ma dokładnie trzy osie symetrii.   2. pole trójkąta T2T_2 jest 99 razy większe od pola trójkąta T1T_1.   3. bok trójkąta T2T_2 jest o 33 dłuższy od boku trójkąta T1T_1.

Rozwiązanie zadania 24

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Ze wzoru P=a234P = \frac{a^2\sqrt{3}}{4} odczytujemy boki: a1=1,5a_1 = 1{,}5 i a2=4,5a_2 = 4{,}5. Skala podobieństwa to stosunek boków: 4,51,5=3\frac{4{,}5}{1{,}5} = 3 (odpowiedź A). Stosunek pól to kwadrat skali: P2P1=4,521,52=9\frac{P_2}{P_1} = \frac{4{,}5^2}{1{,}5^2} = 9 - i to jest uzasadnienie 2.

Uzasadnienie 3 jest błędne, bo bok T2T_2 jest trzy razy dłuższy, a nie o 33 dłuższy (4,5−1,5=34{,}5 - 1{,}5 = 3 to przypadkowa zbieżność liczb, nie argument). Uzasadnienie 1 jest prawdziwe, ale o skali nic nie mówi.

Odpowiedź: A2. Zobacz: podobieństwo figur oraz zadania z podobieństwa trójkątów.

Zadanie 25

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Pole równoległoboku ABCDABCD jest równe 40640\sqrt{6}. Bok ADAD tego równoległoboku ma długość 1010, a kąt ABCABC równoległoboku ma miarę 135∘135^\circ (zobacz rysunek).

ABCD 10135°
Równoległobok ABCD; bok AD = 10, kąt ABC = 135°.

Długość boku ABAB jest równa

A. 838\sqrt{3}   B. 828\sqrt{2}   C. 16216\sqrt{2}   D. 16316\sqrt{3}

Rozwiązanie zadania 25

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Pole równoległoboku to iloczyn dwóch sąsiednich boków i sinusa kąta między nimi. Kąt DABDAB jest przyległy do kąta ABCABC, więc ma 180∘−135∘=45∘180^\circ - 135^\circ = 45^\circ, a sin⁡45∘=sin⁡135∘=22\sin 45^\circ = \sin 135^\circ = \frac{\sqrt{2}}{2} (sinus kątów przyległych jest ten sam):

∣AB∣⋅∣AD∣⋅sin⁡45∘=406⟹∣AB∣⋅10⋅22=406⟹∣AB∣=862=83.|AB| \cdot |AD| \cdot \sin 45^\circ = 40\sqrt{6} \quad\Longrightarrow\quad |AB| \cdot 10 \cdot \frac{\sqrt{2}}{2} = 40\sqrt{6} \quad\Longrightarrow\quad |AB| = \frac{8\sqrt{6}}{\sqrt{2}} = 8\sqrt{3}.

Kontrola: 83⋅10⋅22=4068\sqrt{3} \cdot 10 \cdot \frac{\sqrt{2}}{2} = 40\sqrt{6}. Można też przez wysokość: h=10sin⁡45∘=52h = 10 \sin 45^\circ = 5\sqrt{2}, więc ∣AB∣=40652=83|AB| = \frac{40\sqrt{6}}{5\sqrt{2}} = 8\sqrt{3}.

Odpowiedź: A. Zobacz: zadania z równoległoboku i rombu oraz funkcje trygonometryczne.

Zadanie 26

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Funkcja liniowa ff jest określona wzorem f(x)=−x+1f(x) = -x + 1. Funkcja gg jest liniowa. W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y) wykres funkcji gg przechodzi przez punkt P=(0,−1)P = (0, -1) i jest prostopadły do wykresu funkcji ff. Wzorem funkcji gg jest

A. g(x)=x+1g(x) = x + 1   B. g(x)=−x−1g(x) = -x - 1   C. g(x)=−x+1g(x) = -x + 1   D. g(x)=x−1g(x) = x - 1

Rozwiązanie zadania 26

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Proste prostopadłe mają współczynniki kierunkowe o iloczynie −1-1: skoro af=−1a_f = -1, to ag=1a_g = 1. Punkt (0,−1)(0, -1) leży na osi OyOy, więc wyraz wolny to b=−1b = -1:

g(x)=x−1.g(x) = x - 1.

Pułapka B (−x−1-x - 1) to prosta równoległa do ff przez punkt PP, a A (x+1x + 1) - prostopadła, ale przez punkt (0,1)(0, 1).

Odpowiedź: D. Zobacz: zadania z prostych prostopadłych oraz współczynnik kierunkowy.

Zadanie 27

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y) punkty A=(−1,5)A = (-1, 5) oraz C=(3,−3)C = (3, -3) są przeciwległymi wierzchołkami kwadratu ABCDABCD. Pole kwadratu ABCDABCD jest równe

A. 8108\sqrt{10}   B. 16516\sqrt{5}   C. 4040   D. 8080

Rozwiązanie zadania 27

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Przeciwległe wierzchołki to końce przekątnej:

∣AC∣2=(3−(−1))2+(−3−5)2=16+64=80.|AC|^2 = (3 - (-1))^2 + (-3 - 5)^2 = 16 + 64 = 80.

Pole kwadratu o przekątnej dd wynosi d22\frac{d^2}{2} (kwadrat to romb, a pole rombu to połowa iloczynu przekątnych): P=802=40P = \frac{80}{2} = 40. Pułapka D (8080) to potraktowanie przekątnej jak boku (d2d^2 zamiast d22\frac{d^2}{2}).

Odpowiedź: C. Zobacz: zadania z długości i środka odcinka oraz zadania z czworokątów.

Zadanie 28

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y)(x, y) dane są punkty A=(1,7)A = (1, 7) oraz P=(3,1)P = (3, 1). Punkt PP dzieli odcinek ABAB tak, że ∣AP∣:∣PB∣=1:3|AP| : |PB| = 1 : 3. Punkt BB ma współrzędne

A. (9,−5)(9, -5)   B. (9,−17)(9, -17)   C. (7,−11)(7, -11)   D. (5,−5)(5, -5)

Rozwiązanie zadania 28

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Od AA do PP przesuwamy się o wektor AP→=[3−1,1−7]=[2,−6]\overrightarrow{AP} = [3 - 1, 1 - 7] = [2, -6]. Odcinek PBPB jest trzy razy dłuższy i leży na tej samej prostej w tym samym kierunku, więc PB→=3⋅[2,−6]=[6,−18]\overrightarrow{PB} = 3 \cdot [2, -6] = [6, -18]:

B=(3+6,1−18)=(9,−17).B = (3 + 6, 1 - 18) = (9, -17).

Kontrola: AB→=[8,−24]=4⋅AP→\overrightarrow{AB} = [8, -24] = 4 \cdot \overrightarrow{AP}, czyli PP leży w jednej czwartej odcinka ABAB. Pułapka D ((5,−5)(5, -5)) to przesunięcie o AP→\overrightarrow{AP} tylko raz (stosunek 1:11 : 1), A ((9,−5)(9, -5)) - błąd znaku drugiej współrzędnej.

Odpowiedź: B. Zobacz: odległość i środek odcinka oraz zadania z geometrii analitycznej.

Zadanie 29

Dany jest ostrosłup, którego podstawą jest kwadrat o boku 66. Jedna z krawędzi bocznych tego ostrosłupa ma długość 1212 i jest prostopadła do płaszczyzny podstawy.

Zadanie 29.1 (0-1 pkt). Uzupełnij zdanie. Wpisz odpowiednią wartość liczbową w wykropkowanym miejscu. Objętość tego ostrosłupa jest równa … .

Zadanie 29.2 (0-1 pkt). Tangens kąta nachylenia najdłuższej krawędzi bocznej tego ostrosłupa do płaszczyzny podstawy jest równy

A. 2\sqrt{2}   B. 63\dfrac{\sqrt{6}}{3}   C. 22\dfrac{\sqrt{2}}{2}   D. 33\dfrac{\sqrt{3}}{3}

Rozwiązanie zadania 29.1

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krawędź boczna prostopadła do podstawy jest wysokością ostrosłupa: H=12H = 12. Pole podstawy Pp=62=36P_p = 6^2 = 36:

V=13PpH=13⋅36⋅12=144.V = \frac{1}{3} P_p H = \frac{1}{3} \cdot 36 \cdot 12 = 144.

Odpowiedź: 144144.

Rozwiązanie zadania 29.2

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Wierzchołek ostrosłupa leży nad jednym z wierzchołków podstawy (tym, z którego wychodzi krawędź prostopadła). Najdłuższa krawędź boczna prowadzi do wierzchołka podstawy najbardziej oddalonego, czyli przeciwległego - jej rzut na podstawę to przekątna kwadratu o długości 626\sqrt{2}. W trójkącie prostokątnym z wysokością 1212 i przekątną 626\sqrt{2}:

tg⁡α=1262=22=2.\operatorname{tg}\alpha = \frac{12}{6\sqrt{2}} = \frac{2}{\sqrt{2}} = \sqrt{2}.

Pułapka C (22\frac{\sqrt{2}}{2}) to odwrócony ułamek, a 33\frac{\sqrt{3}}{3} i 63\frac{\sqrt{6}}{3} wychodzą przy pomyleniu przekątnej z bokiem.

Odpowiedź: A. Zobacz: ostrosłupy oraz trygonometria kąta ostrego.

Zadanie 30

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Dany jest graniastosłup prawidłowy sześciokątny ABCDEFA′B′C′D′E′F′ABCDEFA'B'C'D'E'F', w którym krawędź podstawy ma długość 55. Przekątna AD′AD' tego graniastosłupa jest nachylona do płaszczyzny podstawy pod kątem 45∘45^\circ (zobacz rysunek).

ABCDEFA′B′C′D′E′F′ 45°5
Graniastosłup prawidłowy sześciokątny; przekątna AD′ nachylona pod kątem 45° do podstawy, jej rzut to najdłuższa przekątna podstawy AD.

Pole ściany bocznej tego graniastosłupa jest równe

A. 12,512{,}5   B. 2525   C. 5050   D. 100100

Rozwiązanie zadania 30

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Rzutem przekątnej AD′AD' na podstawę jest przekątna ADAD sześciokąta foremnego łącząca przeciwległe wierzchołki - a ta jest dwa razy dłuższa od boku: ∣AD∣=2⋅5=10|AD| = 2 \cdot 5 = 10 (sześciokąt foremny składa się z sześciu trójkątów równobocznych o boku 55).

Trójkąt ADD′ADD' jest prostokątny (kąt prosty przy DD) z kątem 45∘45^\circ przy AA, więc jest równoramienny: wysokość graniastosłupa ∣DD′∣=∣AD∣=10|DD'| = |AD| = 10. Ściana boczna to prostokąt 5×105 \times 10:

P=5⋅10=50.P = 5 \cdot 10 = 50.

Pułapka B (2525) to przyjęcie wysokości 55 (pomylenie przekątnej podstawy z jej bokiem).

Odpowiedź: C. Zobacz: graniastosłupy.

Zadanie 31

Zadanie zamknięte, 0-1 pkt. Wszystkich liczb naturalnych trzycyfrowych o sumie cyfr równej 33 jest

A. 88   B. 44   C. 55   D. 66

Rozwiązanie zadania 31

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Rozkładamy 33 na trzy cyfry (pierwsza różna od zera) i wypisujemy:

  • cyfry 3,0,03, 0, 0: liczba 300300;
  • cyfry 2,1,02, 1, 0: pierwsza cyfra 22 lub 11, potem dwa ustawienia pozostałych: 201201, 210210, 102102, 120120;
  • cyfry 1,1,11, 1, 1: liczba 111111.

Razem 1+4+1=61 + 4 + 1 = 6 liczb. Pułapka C (55) to zapomnienie o 300300 albo o 111111, a A (88) - policzenie także „liczb” zaczynających się od zera (012012, 021021).

Odpowiedź: D. Zobacz: kombinatoryka oraz zadania z reguły mnożenia.

Zadanie 32

Zadanie otwarte, 0-2 pkt. Ze zbioru ośmiu kolejnych liczb naturalnych - od 11 do 88 - losujemy kolejno bez zwracania dwa razy po jednej liczbie. Niech AA oznacza zdarzenie polegające na tym, że suma wylosowanych liczb jest dzielnikiem liczby 88. Oblicz prawdopodobieństwo zdarzenia AA. Zapisz obliczenia.

Rozwiązanie zadania 32

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Zdarzenia elementarne. Uporządkowane pary różnych liczb ze zbioru {1,…,8}\{1, \ldots, 8\}: ∣Ω∣=8⋅7=56|\Omega| = 8 \cdot 7 = 56.

Krok 2. Zdarzenia sprzyjające. Dzielniki liczby 88 to 1,2,4,81, 2, 4, 8. Suma dwóch różnych liczb naturalnych dodatnich wynosi co najmniej 1+2=31 + 2 = 3, więc sumy 11 i 22 odpadają. Zostają:

  • suma 44: (1,3)(1, 3), (3,1)(3, 1) - 22 pary (para (2,2)(2, 2) odpada, bo losujemy bez zwracania);
  • suma 88: (1,7)(1, 7), (7,1)(7, 1), (2,6)(2, 6), (6,2)(6, 2), (3,5)(3, 5), (5,3)(5, 3) - 66 par (para (4,4)(4, 4) odpada).

Razem ∣A∣=8|A| = 8.

Krok 3. Prawdopodobieństwo.

P(A)=856=17.P(A) = \frac{8}{56} = \frac{1}{7}.

Pułapki: policzenie par (2,2)(2, 2) i (4,4)(4, 4) (losowanie bez zwracania ich nie dopuszcza) albo potraktowanie par jako nieuporządkowanych przy ∣Ω∣=56|\Omega| = 56 - wynik 456\frac{4}{56} jest błędny.

Odpowiedź: P(A)=856=17P(A) = \dfrac{8}{56} = \dfrac{1}{7}. Zobacz: rachunek prawdopodobieństwa oraz zadania z kombinatoryki.

Zadanie 33

Zadanie otwarte, 0-4 pkt. Działka ma kształt trapezu. Podstawy ABAB i CDCD tego trapezu mają długości ∣AB∣=400|AB| = 400 m oraz ∣CD∣=100|CD| = 100 m. Wysokość trapezu jest równa 7575 m, a jego kąty DABDAB i ABCABC są ostre. Z działki postanowiono wydzielić plac w kształcie prostokąta z przeznaczeniem na parking. Dwa z wierzchołków tego prostokąta mają leżeć na podstawie ABAB tego trapezu, a dwa pozostałe - EE oraz FF - na ramionach ADAD i BCBC trapezu (zobacz rysunek).

ABCDEF 100 m400 m75 mplac na parking
Działka w kształcie trapezu (AB = 400 m, CD = 100 m, wysokość 75 m) i prostokątny plac z wierzchołkami E na AD i F na BC.

Wyznacz długości boków prostokąta, dla których powierzchnia wydzielonego placu będzie największa. Wyznacz tę największą powierzchnię. Zapisz obliczenia.

Wskazówka: aby powiązać ze sobą wymiary prostokąta, skorzystaj z tego, że pole trapezu ABCDABCD jest sumą pól trapezów ABFEABFE oraz EFCDEFCD: PABCD=PABFE+PEFCDP_{ABCD} = P_{ABFE} + P_{EFCD}.

Rozwiązanie zadania 33

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Oznaczenia. Niech x=∣EF∣x = |EF| (bok placu równoległy do ABAB) i yy - wysokość placu, 0<y≤750 < y \le 75. Wtedy trapez ABFEABFE ma podstawy 400400 i xx oraz wysokość yy, a trapez EFCDEFCD - podstawy xx i 100100 oraz wysokość 75−y75 - y.

Krok 2. Związek między xx i yy z równości pól:

400+1002⋅75=400+x2⋅y+x+1002⋅(75−y).\frac{400 + 100}{2} \cdot 75 = \frac{400 + x}{2} \cdot y + \frac{x + 100}{2} \cdot (75 - y).

Mnożymy przez 22 i porządkujemy:

37 500=400y+xy+75x−xy+7500−100y=300y+75x+7500,37\,500 = 400y + xy + 75x - xy + 7500 - 100y = 300y + 75x + 7500,

75x=30 000−300y⟹x=400−4y.75x = 30\,000 - 300y \quad\Longrightarrow\quad x = 400 - 4y.

(Kontrola: dla y=0y = 0 wychodzi x=400x = 400, dla y=75y = 75 wychodzi x=100x = 100 - zgadza się z podstawami.)

Krok 3. Funkcja pola i jej dziedzina:

P(y)=x⋅y=(400−4y)⋅y=−4y2+400y,y∈(0,75].P(y) = x \cdot y = (400 - 4y) \cdot y = -4y^2 + 400y, \qquad y \in (0, 75].

Krok 4. Maksimum. To funkcja kwadratowa o ramionach w dół, z miejscami zerowymi 00 i 100100; wierzchołek leży w połowie: yw=50y_w = 50. Liczba 5050 należy do dziedziny (0,75](0, 75], więc pole jest największe dla y=50y = 50 m. Wtedy x=400−200=200x = 400 - 200 = 200 m, a pole:

Pmax⁡=200⋅50=10 000 m2.P_{\max} = 200 \cdot 50 = 10\,000 \text{ m}^2.

Zasady oceniania: 11 punkt za zależność x=400−4yx = 400 - 4y, 22 za wzór na pole, 33 za y=50y = 50, 44 za oba wymiary i pole. Pułapka: wybranie y=75y = 75 (największa możliwa wysokość) daje plac 100×75=7500100 \times 75 = 7500 m² - mniejszy.

Odpowiedź: boki 200200 m i 5050 m, największa powierzchnia 10 00010\,000 m². Zobacz: zadania optymalizacyjne oraz zadania z funkcji kwadratowej.

Jak trudny był ten arkusz

Pierwszy arkusz terminu dodatkowego w formule 2023 ma taką samą budowę jak majowy: 4646 punktów, 180180 minut, zadania zamknięte za 11 punkt i otwarte za 11-44 punkty. Zadania otwarte dawały łącznie 2121 punktów: dowód z resztą (3, 22 pkt), nierówność kwadratowa (8, 22 pkt), równanie wielomianowe (9, 33 pkt), dziedzina i zbiór wartości z wykresu (13, 33 pkt), lek w organizmie (15, 22 pkt), pole trójkąta z sinusem (20, 22 pkt), objętość ostrosłupa (29.1, 11 pkt), prawdopodobieństwo (32, 22 pkt) i parking na działce (33, 44 pkt).

Na co warto zwrócić uwagę:

Najczęstsze pytania

Kiedy była matura dodatkowa z matematyki w 2023 roku? Egzamin w terminie dodatkowym na poziomie podstawowym odbył się w piątek 2 czerwca 2023 roku o godzinie 9:00 i trwał 180180 minut. Termin główny był 8 maja 2023. Był to pierwszy rocznik nowej formuły 2023.

Dla kogo jest termin dodatkowy (czerwcowy) matury? Dla absolwentów, którzy z przyczyn zdrowotnych lub losowych nie mogli przystąpić do egzaminu w terminie głównym w maju, a dyrektor okręgowej komisji egzaminacyjnej wyraził zgodę na inny termin. Arkusz czerwcowy ma tę samą strukturę i punktację co majowy.

Ile punktów było do zdobycia na maturze dodatkowej z matematyki 2023?4646 punktów za 3333 zadania (3636 poleceń, bo zadania 13, 15 i 29 mają po dwa podpunkty). Do zdania matury potrzeba co najmniej 30%30\% punktów, czyli 1414 punktów. Od 2025 roku arkusze podstawowe mają 5050 punktów.

Gdzie znaleźć arkusz i odpowiedzi z matury czerwiec 2023 z matematyki? Oficjalny arkusz (symbol MMAP-P0-100-2306) i zasady oceniania publikuje CKE w dziale arkuszy egzaminu maturalnego w formule 2023. Na tej stronie jest pełna treść zadań, klucz odpowiedzi w tabeli i rozwiązania krok po kroku.

Czy odpowiedzi na tej stronie są zgodne z kluczem CKE? Tak - wszystkie odpowiedzi porównaliśmy z zasadami oceniania CKE dla terminu dodatkowego 2023. Rozwiązania krok po kroku są opracowaniem redakcji; punktację za poszczególne etapy zadań otwartych określają oficjalne zasady oceniania.

Które zadanie z matury czerwiec 2023 było warte najwięcej punktów? Zadanie 33 - prostokątny parking na działce w kształcie trapezu (44 pkt). Z równości pól trapezów wychodzi zależność x=400−4yx = 400 - 4y, a pole P(y)=(400−4y)yP(y) = (400 - 4y)y jest największe dla y=50y = 50 m: plac 200×50200 \times 50 m o powierzchni 10 00010\,000 m².

Czy arkusz czerwcowy jest trudniejszy od majowego? Nie z założenia - oba arkusze są układane według tych samych wymagań i tej samej struktury. Różnią się doborem zadań: w czerwcu 2023 pojawiły się m.in. lek w organizmie opisany funkcją wykładniczą, styczna i sieczna okręgu oraz graniastosłup sześciokątny.

Podsumowanie