Przejdź do treści

Ortocentrum i środek ciężkości trójkąta ze współrzędnych wierzchołków

Szkoła średnia trudne

Dany jest trójkąt o wierzchołkach A=(−2,0)A = (-2, 0), B=(4,0)B = (4, 0) i C=(2,4)C = (2, 4). Wyznacz współrzędne jego ortocentrum HH (punktu przecięcia wysokości) oraz środka ciężkości GG (punktu przecięcia środkowych).

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Wysokość z wierzchołka CC. Bok ABAB leży na osi OXOX, więc wysokość z CC jest pionowa: x=2x = 2.

Uwaga. Tej prostej nie da się zapisać w postaci y=ax+by = ax + b - nie ma współczynnika kierunkowego. Wzór „prostopadła ma współczynnik −1a-\frac{1}{a}” przy a=0a = 0 zawodzi; prostopadła do poziomej to po prostu prosta pionowa.

Krok 2. Wysokość z wierzchołka AA. Bok BCBC ma współczynnik 4−02−4=−2\frac{4 - 0}{2 - 4} = -2, więc wysokość z AA ma współczynnik 12\frac{1}{2}:

y=12(x+2)=12x+1.y = \frac{1}{2}(x + 2) = \frac{1}{2}x + 1.

Krok 3. Ortocentrum. Wystarczą dwie wysokości:

{x=2y=12x+1⟹H=(2,2).\begin{cases} x = 2 \\ y = \frac{1}{2}x + 1 \end{cases} \quad\Longrightarrow\quad H = (2, 2).

Krok 4. Kontrola trzecią wysokością. Bok ACAC ma współczynnik 4−02+2=1\frac{4 - 0}{2 + 2} = 1, więc wysokość z BB ma współczynnik −1-1: y=−(x−4)=−x+4y = -(x - 4) = -x + 4. Dla x=2x = 2 daje y=2y = 2 - przechodzi przez HH.

Krok 5. Środkowe. Środek boku ABAB to (1,0)(1, 0), środek boku BCBC to (3,2)(3, 2). Środkowa z CC przechodzi przez (2,4)(2, 4) i (1,0)(1, 0), środkowa z AA - przez (−2,0)(-2, 0) i (3,2)(3, 2):

y=4x−4,y=25(x+2)=25x+45.y = 4x - 4, \qquad y = \frac{2}{5}(x + 2) = \frac{2}{5}x + \frac{4}{5}.

Krok 6. Środek ciężkości.

4x−4=25x+45⟹185x=245⟹x=43,y=4⋅43−4=43.4x - 4 = \frac{2}{5}x + \frac{4}{5} \quad\Longrightarrow\quad \frac{18}{5}x = \frac{24}{5} \quad\Longrightarrow\quad x = \frac{4}{3}, \quad y = 4 \cdot \frac{4}{3} - 4 = \frac{4}{3}.

Kontrola wzorem na średnią współrzędnych wierzchołków: G=(−2+4+23, 0+0+43)=(43,43)G = \left(\frac{-2 + 4 + 2}{3},\ \frac{0 + 0 + 4}{3}\right) = \left(\frac{4}{3}, \frac{4}{3}\right).

1 2 1 2 4 x y y = x A B C H G O
Wysokości trójkąta ABC (przerywane) przecinają się w ortocentrum H = (2, 2). Środek ciężkości G = (4/3, 4/3) i środek okręgu opisanego O = (1, 1) leżą z H na jednej prostej y = x (prosta Eulera).

Krok 7. Ciekawostka - prosta Eulera. Środek okręgu opisanego na tym trójkącie to O=(1,1)O = (1, 1) (leży na symetralnej x=1x = 1 boku ABAB, a ∣OA∣2=∣OB∣2=∣OC∣2=10|OA|^2 = |OB|^2 = |OC|^2 = 10). Punkty OO, GG, HH leżą na jednej prostej y=xy = x, a GG dzieli odcinek OHOH w stosunku 1:21 : 2: OG→=[13,13]\overrightarrow{OG} = \left[\frac{1}{3}, \frac{1}{3}\right], GH→=[23,23]\overrightarrow{GH} = \left[\frac{2}{3}, \frac{2}{3}\right]. Tak jest w każdym trójkącie, który nie jest równoboczny.

Odpowiedź. H=(2,2)H = (2, 2), G=(43,43)G = \left(\frac{4}{3}, \frac{4}{3}\right).