Przejdź do treści

Kąt ostry, prosty czy rozwarty? Znak iloczynu skalarnego dla trzech par wektorów

Szkoła średnia łatwe

Oblicz iloczyn skalarny wektorów i ustal, czy kąt między nimi jest ostry, prosty czy rozwarty:

a) u⃗=[2,5]\vec{u} = [2, 5] i v⃗=[3,−1]\vec{v} = [3, -1],

b) u⃗=[4,−6]\vec{u} = [4, -6] i v⃗=[3,2]\vec{v} = [3, 2],

c) u⃗=[−2,3]\vec{u} = [-2, 3] i v⃗=[4,1]\vec{v} = [4, 1].

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Reguła. u⃗∘v⃗=u1v1+u2v2=∣u⃗∣ ∣v⃗∣cos⁡α\vec{u} \circ \vec{v} = u_1 v_1 + u_2 v_2 = |\vec{u}|\,|\vec{v}|\cos\alpha. Długości są dodatnie, więc znak iloczynu skalarnego to znak cos⁡α\cos\alpha: plus - kąt ostry, zero - prosty, minus - rozwarty. Żadna z par nie jest równoległa (sprawdzamy u1v2−u2v1≠0u_1 v_2 - u_2 v_1 \ne 0), więc kąty 0∘0^\circ i 180∘180^\circ nie wchodzą w grę.

Krok 2. Para a).

u⃗∘v⃗=2⋅3+5⋅(−1)=1>0⟹kąt ostry.\vec{u} \circ \vec{v} = 2 \cdot 3 + 5 \cdot (-1) = 1 > 0 \quad\Longrightarrow\quad \text{kąt ostry}.

Dokładniej: cos⁡α=129⋅10=1290≈0,0587\cos\alpha = \frac{1}{\sqrt{29}\cdot\sqrt{10}} = \frac{1}{\sqrt{290}} \approx 0{,}0587, czyli α≈86,6∘\alpha \approx 86{,}6^\circ - ostry, choć niewiele brakuje do prostego.

Krok 3. Para b).

u⃗∘v⃗=4⋅3+(−6)⋅2=12−12=0⟹kąt prosty.\vec{u} \circ \vec{v} = 4 \cdot 3 + (-6) \cdot 2 = 12 - 12 = 0 \quad\Longrightarrow\quad \text{kąt prosty}.

Krok 4. Para c).

u⃗∘v⃗=(−2)⋅4+3⋅1=−5<0⟹kąt rozwarty.\vec{u} \circ \vec{v} = (-2) \cdot 4 + 3 \cdot 1 = -5 < 0 \quad\Longrightarrow\quad \text{kąt rozwarty}.

Dokładniej: cos⁡α=−513⋅17=−5221≈−0,3363\cos\alpha = \frac{-5}{\sqrt{13}\cdot\sqrt{17}} = -\frac{5}{\sqrt{221}} \approx -0{,}3363, czyli α≈109,7∘\alpha \approx 109{,}7^\circ.

Odpowiedź. a) 11, kąt ostry (≈86,6∘\approx 86{,}6^\circ); b) 00, kąt prosty; c) −5-5, kąt rozwarty (≈109,7∘\approx 109{,}7^\circ).