Przejdź do treści

Dla jakich m równanie 2sin x − 1 = m ma dwa rozwiązania w ⟨0; π⟩?

Szkoła średnia trudne

Wyznacz wszystkie wartości parametru mm, dla których równanie 2sin⁡x−1=m2\sin x - 1 = m ma w przedziale ⟨0; π⟩\langle 0;\ \pi\rangle dokładnie dwa rozwiązania.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Interpretacja. Liczba rozwiązań równania f(x)=mf(x) = m to liczba punktów wspólnych wykresu y=f(x)y = f(x) i poziomej prostej y=my = m. Rysujemy więc f(x)=2sin⁡x−1f(x) = 2\sin x - 1 w przedziale ⟨0; π⟩\langle 0;\ \pi\rangle.

Krok 2. Wykres. Dla x∈⟨0; π⟩x \in \langle 0;\ \pi\rangle sinus rośnie od 00 do 11 (w π2\frac{\pi}{2}), a potem maleje z powrotem do 00. Zatem ff rośnie od f(0)=−1f(0) = -1 do f(π2)=1f\left(\frac{\pi}{2}\right) = 1 i maleje do f(π)=−1f(\pi) = -1.

m = 1y = mπ/6π/25π/6π1−1xym = −1
Wykres y = 2sin x − 1 w ⟨0; π⟩ zaczyna się i kończy w −1, a maksimum 1 osiąga w π/2. Prosta y = m przecina go w dwóch punktach dokładnie dla m ∈ ⟨−1; 1).

Krok 3. Odczyt liczby rozwiązań.

  • m>1m > 1 lub m<−1m < -1: prosta omija wykres - 00 rozwiązań;
  • m=1m = 1: prosta dotyka wykresu w szczycie - 11 rozwiązanie (x=π2x = \frac{\pi}{2});
  • −1<m<1-1 < m < 1: prosta przecina obie „połówki” łuku - 22 rozwiązania;
  • m=−1m = -1: prosta przechodzi przez oba końce łuku - 22 rozwiązania (x=0x = 0 i x=πx = \pi).

Krok 4. Sprawdzenie rachunkiem. Równanie to sin⁡x=m+12\sin x = \frac{m + 1}{2}. W przedziale ⟨0; π⟩\langle 0;\ \pi\rangle równanie sin⁡x=a\sin x = a ma dwa rozwiązania dokładnie wtedy, gdy 0≤a<10 \le a < 1 (dla a=0a = 0: x=0x = 0 i x=πx = \pi; dla 0<a<10 < a < 1: x0x_0 i π−x0\pi - x_0). Zatem

0≤m+12<1⟺0≤m+1<2⟺−1≤m<1.0 \le \frac{m + 1}{2} < 1 \quad\Longleftrightarrow\quad 0 \le m + 1 < 2 \quad\Longleftrightarrow\quad -1 \le m < 1.

Odpowiedź. m∈⟨−1; 1)m \in \langle -1;\ 1).

Pułapka: odpowiedź (−1; 1)(-1;\ 1) pomija przypadek m=−1m = -1. Wtedy sin⁡x=0\sin x = 0, a przedział ⟨0; π⟩\langle 0;\ \pi\rangle jest domknięty - oba końce 00 i π\pi są rozwiązaniami. W przedziale otwartym (0; π)(0;\ \pi) odpowiedź byłaby inna: m∈(−1; 1)m \in (-1;\ 1).