Asymptoty pionowe funkcji (4x + 1)/(x² − 2x − 3) - znaki granic jednostronnych
Szkoła średniałatwe
Wyznacz asymptoty wykresu funkcji f(x)=x2−2x−34x+1. Dla każdej asymptoty pionowej podaj granice jednostronne.
Rozwiązanie
Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie
Krok 1. Dziedzina. Mianownik ma wyróżnik Δ=4+12=16 i pierwiastki x=−1 oraz x=3:
x2−2x−3=(x+1)(x−3),Df=R∖{−1,3}.
Krok 2. Czy coś się skraca? Licznik zeruje się tylko dla x=−41, więc w x=−1 i w x=3 licznik jest różny od zera: 4⋅3+1=13 oraz 4⋅(−1)+1=−3. Nic się nie skraca, w obu punktach granice będą nieskończone - trzeba ustalić znaki.
Krok 3. Znak mianownika. Parabola y=(x+1)(x−3) ma ramiona skierowane w górę, więc mianownik jest ujemny między pierwiastkami i dodatni poza nimi:
x dąży do
licznik
mianownik
granica f(x)
−1⁻
−3
0⁺
−∞
−1⁺
−3
0⁻
+∞
3⁻
13
0⁻
−∞
3⁺
13
0⁺
+∞
Na przykład x→−1+limf(x)=0−−3=+∞: liczba ujemna podzielona przez małą liczbę ujemną daje dużą liczbę dodatnią.
Krok 4. Asymptoty pionowe. W obu punktach obie granice jednostronne są nieskończone, więc x=−1 i x=3 są asymptotami pionowymi obustronnymi.
Krok 5. Asymptota pozioma. Stopień licznika (1) jest mniejszy od stopnia mianownika (2). Dzielimy przez x2:
Odpowiedź. Asymptoty pionowe: x=−1 (x→−1−limf(x)=−∞, x→−1+limf(x)=+∞) i x=3 (x→3−limf(x)=−∞, x→3+limf(x)=+∞). Asymptota pozioma: y=0 w −∞ i w +∞. Asymptoty ukośnej nie ma, bo w obu nieskończonościach jest już pozioma.