Przejdź do treści

Wyznacz aₙ₊₁, a₂ₙ i aₙ₊₁ − aₙ dla ciągu aₙ = n² − 3n + 1

Szkoła średnia średnie

Dany jest ciąg an=n2−3n+1a_n = n^2 - 3n + 1. Wyznacz i uprość:

a) an+1a_{n+1},   b) a2na_{2n},   c) an+1−ana_{n+1} - a_n.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Zasada: w miejsce każdego nn we wzorze wstawiamy całe wyrażenie, ujęte w nawias.

Krok 1. Wyraz an+1a_{n+1}.

an+1=(n+1)2−3(n+1)+1=n2+2n+1−3n−3+1=n2−n−1a_{n+1} = (n + 1)^2 - 3(n + 1) + 1 = n^2 + 2n + 1 - 3n - 3 + 1 = n^2 - n - 1

Krok 2. Wyraz a2na_{2n}.

a2n=(2n)2−3⋅2n+1=4n2−6n+1a_{2n} = (2n)^2 - 3 \cdot 2n + 1 = 4n^2 - 6n + 1

Krok 3. Różnica an+1−ana_{n+1} - a_n.

an+1−an=(n2−n−1)−(n2−3n+1)=n2−n−1−n2+3n−1=2n−2a_{n+1} - a_n = (n^2 - n - 1) - (n^2 - 3n + 1) = n^2 - n - 1 - n^2 + 3n - 1 = 2n - 2

Krok 4. Kontrola liczbowa. Wyrazy: a1=−1a_1 = -1, a2=−1a_2 = -1, a3=1a_3 = 1, a4=5a_4 = 5. Wzór z kroku 1 dla n=3n = 3: 9−3−1=5=a49 - 3 - 1 = 5 = a_4. Wzór z kroku 2 dla n=2n = 2: 16−12+1=5=a416 - 12 + 1 = 5 = a_4. Wzór z kroku 3 dla n=2n = 2: 2=a3−a22 = a_3 - a_2.

Odpowiedź. a) an+1=n2−n−1a_{n+1} = n^2 - n - 1; b) a2n=4n2−6n+1a_{2n} = 4n^2 - 6n + 1; c) an+1−an=2n−2a_{n+1} - a_n = 2n - 2.

Typowy błąd: an+1=n2−3n+1+1a_{n+1} = n^2 - 3n + 1 + 1, czyli dodanie jedynki do wyrazu zamiast do numeru. Różnica z części c) przyda się w lekcji o monotoniczności ciągu: jest nieujemna dla każdego n≥1n \geq 1, więc ciąg jest niemalejący.