Przejdź do treści

Sₙ = 3n² − n: wyznacz wzór ogólny ciągu i wykaż, że jest arytmetyczny

Szkoła średnia średnie

Suma nn początkowych wyrazów ciągu (an)(a_n) wyraża się wzorem Sn=3n2−nS_n = 3n^2 - n dla każdego n≥1n \geq 1.

a) Wyznacz wzór ogólny ciągu (an)(a_n).

b) Wykaż, że ciąg (an)(a_n) jest arytmetyczny, i oblicz a10a_{10}.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Pierwszy wyraz. Suma jednego wyrazu to ten wyraz:

a1=S1=3⋅12−1=2a_1 = S_1 = 3 \cdot 1^2 - 1 = 2

Krok 2. Wyraz ana_n dla n≥2n \geq 2. nn-ty wyraz to suma nn wyrazów minus suma n−1n - 1 wyrazów:

an=Sn−Sn−1=(3n2−n)−(3(n−1)2−(n−1))a_n = S_n - S_{n-1} = (3n^2 - n) - \left(3(n-1)^2 - (n-1)\right)

an=3n2−n−(3n2−6n+3)+n−1=6n−4a_n = 3n^2 - n - (3n^2 - 6n + 3) + n - 1 = 6n - 4

Krok 3. Czy wzór działa też dla n=1n = 1? 6⋅1−4=2=a16 \cdot 1 - 4 = 2 = a_1 - tak. Zatem an=6n−4a_n = 6n - 4 dla każdego n≥1n \geq 1.

Krok 4. Różnica.

an+1−an=6(n+1)−4−(6n−4)=6a_{n+1} - a_n = 6(n+1) - 4 - (6n - 4) = 6

Różnica jest stała, więc ciąg jest arytmetyczny z r=6r = 6. Dziesiąty wyraz: a10=6⋅10−4=56a_{10} = 6 \cdot 10 - 4 = 56.

Odpowiedź. a) an=6n−4a_n = 6n - 4. b) Ciąg jest arytmetyczny, bo an+1−an=6a_{n+1} - a_n = 6 dla każdego nn; a10=56a_{10} = 56.

Sprawdzenie: S2=3⋅4−2=10=a1+a2=2+8S_2 = 3 \cdot 4 - 2 = 10 = a_1 + a_2 = 2 + 8. Częsty błąd to wzięcie a10=S10=290a_{10} = S_{10} = 290 - to suma dziesięciu wyrazów, nie dziesiąty wyraz.