Przejdź do treści

Okrąg wpisany w deltoid o bokach 13 i 15 - promień i położenie środka

Szkoła średnia średnie

Deltoid ABCDABCD ma boki ∣AB∣=∣AD∣=13|AB| = |AD| = 13 i ∣CB∣=∣CD∣=15|CB| = |CD| = 15, a jego przekątna BDBD ma długość 2424. Uzasadnij, że w ten deltoid można wpisać okrąg, a następnie oblicz długość przekątnej ACAC, pole deltoidu, promień okręgu wpisanego oraz odległość środka tego okręgu od wierzchołka AA.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Okrąg da się wpisać. Sumy przeciwległych boków: ∣AB∣+∣CD∣=13+15=28|AB| + |CD| = 13 + 15 = 28 i ∣BC∣+∣DA∣=15+13=28|BC| + |DA| = 15 + 13 = 28. Są równe - i tak jest w każdym deltoidzie, bo przeciwległe boki to zawsze jeden krótszy i jeden dłuższy.

Krok 2. Przekątna ACAC. Przekątne deltoidu są prostopadłe, a oś symetrii ACAC dzieli BDBD na połowy po 1212. Niech SS będzie punktem przecięcia przekątnych. Z twierdzenia Pitagorasa:

∣AS∣=132−122=5,∣SC∣=152−122=9,∣AC∣=5+9=14.|AS| = \sqrt{13^2 - 12^2} = 5, \qquad |SC| = \sqrt{15^2 - 12^2} = 9, \qquad |AC| = 5 + 9 = 14.

Krok 3. Pole.

P=∣AC∣⋅∣BD∣2=14⋅242=168.P = \frac{|AC| \cdot |BD|}{2} = \frac{14 \cdot 24}{2} = 168.

Krok 4. Promień. Ze wzoru P=r⋅pP = r \cdot p, gdzie p=13+13+15+152=28p = \frac{13 + 13 + 15 + 15}{2} = 28:

r=Pp=16828=6.r = \frac{P}{p} = \frac{168}{28} = 6.

A B C D I 13 15 r
Deltoid ABCD opisany na okręgu. Środek I leży na osi symetrii AC, a promień r jest prostopadły do boku AD.

Krok 5. Odległość środka od AA. Środek II leży na osi symetrii ACAC i jest odległy o r=6r = 6 od boku ADAD. W trójkącie prostokątnym AKIAKI (KK - punkt styczności na ADAD) kąt przy AA jest taki sam jak w trójkącie ASDASD, więc

sin⁡∣∠DAS∣=∣DS∣∣AD∣=1213,∣AI∣=rsin⁡∣∠DAS∣=61213=6,5.\sin|\angle DAS| = \frac{|DS|}{|AD|} = \frac{12}{13}, \qquad |AI| = \frac{r}{\sin|\angle DAS|} = \frac{6}{\frac{12}{13}} = 6{,}5.

Środek leży więc na przekątnej ACAC, 6,56{,}5 od AA i 14−6,5=7,514 - 6{,}5 = 7{,}5 od CC - nie w punkcie przecięcia przekątnych.

Odpowiedź. ∣AC∣=14|AC| = 14, pole wynosi 168168, promień okręgu wpisanego r=6r = 6, a środek okręgu leży na przekątnej ACAC w odległości 6,56{,}5 od wierzchołka AA.