Przejdź do treści

Czy w czworokąt można wpisać okrąg? Warunek a + c = b + d w czterech przykładach

Szkoła średnia łatwe

Rozstrzygnij, czy w dany czworokąt wypukły można wpisać okrąg:

a) czworokąt ABCDABCD, w którym ∣AB∣=5|AB| = 5, ∣BC∣=7|BC| = 7, ∣CD∣=9|CD| = 9, ∣DA∣=7|DA| = 7;

b) prostokąt o bokach 44 i 66;

c) romb o boku 33 i kącie 40∘40^\circ;

d) czworokąt ABCDABCD, w którym ∣AB∣=8|AB| = 8, ∣BC∣=3|BC| = 3, ∣CD∣=5|CD| = 5, ∣DA∣=9|DA| = 9.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Warunek. W czworokąt wypukły można wpisać okrąg wtedy i tylko wtedy, gdy sumy długości jego przeciwległych boków są równe:

∣AB∣+∣CD∣=∣BC∣+∣DA∣.|AB| + |CD| = |BC| + |DA|.

Przeciwległe są boki, które nie mają wspólnego wierzchołka: ABAB z CDCD oraz BCBC z DADA.

Krok 2. Punkt a).

∣AB∣+∣CD∣=5+9=14,∣BC∣+∣DA∣=7+7=14.|AB| + |CD| = 5 + 9 = 14, \qquad |BC| + |DA| = 7 + 7 = 14.

Sumy są równe - okrąg da się wpisać.

Krok 3. Punkt b). W prostokącie przeciwległe boki są równe, więc sumy to 4+4=84 + 4 = 8 i 6+6=126 + 6 = 12. Okręgu wpisać się nie da. Prostokąt spełnia warunek tylko wtedy, gdy 2a=2b2a = 2b, czyli gdy jest kwadratem.

Krok 4. Punkt c). Romb ma wszystkie boki równe: 3+3=3+33 + 3 = 3 + 3. Warunek zachodzi, więc w każdy romb - niezależnie od kąta - można wpisać okrąg. Kąt 40∘40^\circ jest tu zbędną daną; przyda się dopiero do obliczenia promienia.

Krok 5. Punkt d).

∣AB∣+∣CD∣=8+5=13,∣BC∣+∣DA∣=3+9=12.|AB| + |CD| = 8 + 5 = 13, \qquad |BC| + |DA| = 3 + 9 = 12.

Sumy są różne - okręgu wpisać się nie da. Częsty błąd to dodawanie boków sąsiednich: 8+38 + 3 i 5+95 + 9 albo 8+98 + 9 i 3+53 + 5 nic nie mówią o okręgu wpisanym.

Odpowiedź. Okrąg można wpisać w czworokąty z punktów a) i c); w prostokąt z punktu b) i czworokąt z punktu d) - nie.