Przejdź do treści

Udowodnij tożsamość k · (n po k) = n · (n − 1 po k − 1) - dwa dowody

Szkoła średnia trudne

Udowodnij, że dla liczb naturalnych nn i kk spełniających 1≤k≤n1 \leq k \leq n zachodzi równość

k⋅(nk)=n⋅(n−1k−1).k \cdot \binom{n}{k} = n \cdot \binom{n-1}{k-1}.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Sprawdzamy na liczbach. Dla n=10n = 10, k=3k = 3: lewa strona to 3⋅(103)=3⋅120=3603 \cdot \binom{10}{3} = 3 \cdot 120 = 360, prawa 10⋅(92)=10⋅36=36010 \cdot \binom{9}{2} = 10 \cdot 36 = 360. Równość wygląda wiarygodnie - teraz dowód dla dowolnych nn, kk.

Krok 2. Dowód rachunkowy - lewa strona. Rozpisujemy symbol i skracamy kk z k!k!, korzystając z k!=k⋅(k−1)!k! = k \cdot (k-1)!:

k⋅(nk)=k⋅n!k!⋅(n−k)!=n!(k−1)!⋅(n−k)!.k \cdot \binom{n}{k} = k \cdot \frac{n!}{k! \cdot (n-k)!} = \frac{n!}{(k-1)! \cdot (n-k)!}.

Krok 3. Prawa strona. Zauważamy, że (n−1)−(k−1)=n−k(n-1) - (k-1) = n - k, i korzystamy z n⋅(n−1)!=n!n \cdot (n-1)! = n!:

n⋅(n−1k−1)=n⋅(n−1)!(k−1)!⋅(n−k)!=n!(k−1)!⋅(n−k)!.n \cdot \binom{n-1}{k-1} = n \cdot \frac{(n-1)!}{(k-1)! \cdot (n-k)!} = \frac{n!}{(k-1)! \cdot (n-k)!}.

Obie strony są równe temu samemu wyrażeniu, co kończy dowód.

Krok 4. Dowód kombinatoryczny - liczymy jedno na dwa sposoby. Z grupy nn osób wybieramy kk-osobową komisję i jej przewodniczącego (który należy do komisji).

  • Sposób 1. Najpierw komisja - na (nk)\binom{n}{k} sposobów, potem przewodniczący spośród jej kk członków - na kk sposobów. Razem k⋅(nk)k \cdot \binom{n}{k}.
  • Sposób 2. Najpierw przewodniczący - na nn sposobów, potem pozostałych k−1k - 1 członków spośród n−1n - 1 osób - na (n−1k−1)\binom{n-1}{k-1} sposobów. Razem n⋅(n−1k−1)n \cdot \binom{n-1}{k-1}.

Policzyliśmy ten sam zbiór dwiema metodami, więc wyniki muszą być równe.

Odpowiedź. Tożsamość jest prawdziwa dla wszystkich 1≤k≤n1 \leq k \leq n; obie strony są równe n!(k−1)!⋅(n−k)!\frac{n!}{(k-1)! \cdot (n-k)!}, a kombinatorycznie liczą komisje kk-osobowe z przewodniczącym.