Przejdź do treści

Nierówność x/(x + 2) ≥ 3/(x − 2) - dwa ułamki i wężyk stopnia 4

Szkoła średnia średnie

Rozwiąż nierówność:

xx+2≥3x−2.\frac{x}{x + 2} \ge \frac{3}{x - 2}.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Dziedzina. x+2≠0x + 2 \neq 0 i x−2≠0x - 2 \neq 0, czyli D=R∖{−2, 2}D = \mathbb{R} \setminus \{-2,\ 2\}.

Krok 2. Wspólny mianownik. Przenosimy prawą stronę na lewo; wspólny mianownik to (x+2)(x−2)(x + 2)(x - 2):

xx+2−3x−2≥0⟹x(x−2)−3(x+2)(x+2)(x−2)≥0⟹x2−5x−6(x+2)(x−2)≥0.\frac{x}{x + 2} - \frac{3}{x - 2} \ge 0 \quad\Longrightarrow\quad \frac{x(x - 2) - 3(x + 2)}{(x + 2)(x - 2)} \ge 0 \quad\Longrightarrow\quad \frac{x^2 - 5x - 6}{(x + 2)(x - 2)} \ge 0.

Krok 3. Rozkład licznika. x2−5x−6x^2 - 5x - 6: Δ=25+24=49\Delta = 25 + 24 = 49, pierwiastki 5±72\dfrac{5 \pm 7}{2}, czyli 66 i −1-1. Stąd x2−5x−6=(x−6)(x+1)x^2 - 5x - 6 = (x - 6)(x + 1).

Krok 4. Iloczyn.

(x−6)(x+1)(x+2)(x−2)≥0ix≠±2.(x - 6)(x + 1)(x + 2)(x - 2) \ge 0 \quad \text{i} \quad x \neq \pm 2.

Krok 5. Wężyk. Cztery pojedyncze pierwiastki: −2-2, −1-1, 22, 66. Wyraz najwyższego stopnia x4x^4 - start od prawej nad osią.

+−+−+ −2−126 x (x − 6)(x + 1)(x + 2)(x − 2) ≥ 0, x ≠ ±2
Wężyk dla (x − 6)(x + 1)(x + 2)(x − 2): stopień 4, wyraz wiodący x⁴, start od prawej nad osią. Kółka puste w −2 i 2 (mianownik), pełne w −1 i 6 (licznik). Znaki od lewej: +, −, +, −, +.

Krok 6. Odczyt. Nad osią lub na osi: (−∞; −2⟩(-\infty;\ -2\rangle, ⟨−1; 2⟩\langle -1;\ 2\rangle, ⟨6; +∞)\langle 6;\ +\infty). Punkty −2-2 i 22 zerują mianownik - zamieniamy przy nich nawiasy na okrągłe. Punkty −1-1 i 66 zerują licznik - zostają.

Krok 7. Sprawdzenie. Dla x=−3x = -3: −3−1=3≥3−5\tfrac{-3}{-1} = 3 \ge \tfrac{3}{-5} - prawda. Dla x=−1,5x = -1{,}5: −1,50,5=−3≥3−3,5≈−0,86\tfrac{-1{,}5}{0{,}5} = -3 \ge \tfrac{3}{-3{,}5} \approx -0{,}86 - fałsz. Dla x=3x = 3: 0,6≥30{,}6 \ge 3 - fałsz. Dla x=0x = 0: 0≥−1,50 \ge -1{,}5 - prawda.

Uwaga: „mnożenie na krzyż”, czyli x(x−2)≥3(x+2)x(x - 2) \ge 3(x + 2), zakłada, że oba mianowniki są dodatnie. Dałoby (x−6)(x+1)≥0(x - 6)(x + 1) \ge 0, czyli x≤−1x \le -1 lub x≥6x \ge 6 - zbiór z fałszywym rozwiązaniem x=−1,5x = -1{,}5 i bez prawdziwego x=0x = 0 (sprawdzenie wyżej).

Odpowiedź. x∈(−∞; −2)∪⟨−1; 2)∪⟨6; +∞)x \in (-\infty;\ -2) \cup \langle -1;\ 2) \cup \langle 6;\ +\infty).