Przejdź do treści

Nierówność 4/(x − 1) ≥ x + 2 - po przeniesieniu wielomian stopnia 3

Szkoła średnia średnie

Rozwiąż nierówność:

4x−1≥x+2.\frac{4}{x - 1} \ge x + 2.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Dziedzina. x−1≠0x - 1 \neq 0, czyli D=R∖{1}D = \mathbb{R} \setminus \{1\}.

Krok 2. Jedna strona i wspólny mianownik. Wyrażenie x+2x + 2 zapisujemy jako (x+2)(x−1)x−1\dfrac{(x + 2)(x - 1)}{x - 1}:

4x−1−(x+2)≥0⟹4−(x+2)(x−1)x−1≥0⟹−x2−x+6x−1≥0.\frac{4}{x - 1} - (x + 2) \ge 0 \quad\Longrightarrow\quad \frac{4 - (x + 2)(x - 1)}{x - 1} \ge 0 \quad\Longrightarrow\quad \frac{-x^2 - x + 6}{x - 1} \ge 0.

Po drodze: (x+2)(x−1)=x2+x−2(x + 2)(x - 1) = x^2 + x - 2, więc 4−(x2+x−2)=−x2−x+64 - (x^2 + x - 2) = -x^2 - x + 6.

Krok 3. Rozkład licznika. Wyłączamy minus: −x2−x+6=−(x2+x−6)-x^2 - x + 6 = -(x^2 + x - 6). Trójmian x2+x−6x^2 + x - 6 ma Δ=1+24=25\Delta = 1 + 24 = 25 i pierwiastki −1±52\dfrac{-1 \pm 5}{2}, czyli 22 i −3-3:

−(x+3)(x−2)x−1≥0.\frac{-(x + 3)(x - 2)}{x - 1} \ge 0.

Krok 4. Iloczyn. −(x+3)(x−2)(x−1)≥0-(x + 3)(x - 2)(x - 1) \ge 0 i x≠1x \neq 1.

Krok 5. Wężyk. Pierwiastki −3-3, 11, 22 - pojedyncze. Wyraz najwyższego stopnia to −x3-x^3, start od prawej pod osią.

+−+− −312 x −(x + 3)(x − 2)(x − 1) ≥ 0, x ≠ 1
Wężyk dla −(x + 3)(x − 2)(x − 1): wyraz wiodący −x³, start od prawej pod osią. Kółko puste w 1 (mianownik), pełne w −3 i 2. Znaki: + dla x < −3, − między −3 a 1, + między 1 a 2, − dla x > 2.

Krok 6. Odczyt. Nad osią lub na osi: (−∞; −3⟩(-\infty;\ -3\rangle oraz ⟨1; 2⟩\langle 1;\ 2\rangle, ale 11 to miejsce zerowe mianownika - wypada.

Krok 7. Sprawdzenie. Dla x=1,5x = 1{,}5: 40,5=8≥3,5\tfrac{4}{0{,}5} = 8 \ge 3{,}5 - prawda. Dla x=0x = 0: −4≥2-4 \ge 2 - fałsz. Dla x=−4x = -4: −0,8≥−2-0{,}8 \ge -2 - prawda. Wszystko zgodne z odpowiedzią.

Odpowiedź. x∈(−∞; −3⟩∪(1; 2⟩x \in (-\infty;\ -3\rangle \cup (1;\ 2\rangle.