Przejdź do treści

Wzór funkcji homograficznej odczytany z wykresu

Szkoła średnia średnie

Na rysunku przedstawiono wykres funkcji homograficznej ff. Proste x=−2x = -2 i y=1y = 1 są asymptotami wykresu, a punkty (−3, −1)(-3,\ -1) i (0, 2)(0,\ 2) należą do wykresu.

−8−7−6−5−11234−4−3−23450x = −2y = 1(−3, −1)(0, 2)y = f(x) xy
Wykres funkcji homograficznej f. Asymptoty x = −2 i y = 1 zaznaczono linią przerywaną.

a) Wyznacz wzór funkcji ff w postaci kanonicznej i w postaci f(x)=ax+bcx+df(x) = \dfrac{ax + b}{cx + d}.

b) Oblicz f(6)f(6).

c) Rozwiąż nierówność f(x)≤0f(x) \le 0.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Asymptoty dają pp i qq. Asymptota pionowa x=−2x = -2 oznacza p=−2p = -2 (w mianowniku x−(−2)=x+2x - (-2) = x + 2), a pozioma y=1y = 1 oznacza q=1q = 1:

f(x)=kx+2+1.f(x) = \frac{k}{x + 2} + 1.

Krok 2. Punkt daje kk. Podstawiamy (0, 2)(0,\ 2):

2=k0+2+1  ⟺  k2=1  ⟺  k=2.2 = \frac{k}{0 + 2} + 1 \iff \frac{k}{2} = 1 \iff k = 2.

Kontrola drugim punktem (−3, −1)(-3,\ -1): 2−3+2+1=−2+1=−1\tfrac{2}{-3 + 2} + 1 = -2 + 1 = -1 - zgadza się.

Krok 3. Postać ogólna. Sprowadzamy do wspólnego mianownika:

f(x)=2x+2+1=2+(x+2)x+2=x+4x+2.f(x) = \frac{2}{x + 2} + 1 = \frac{2 + (x + 2)}{x + 2} = \frac{x + 4}{x + 2}.

Krok 4. Wartość f(6)f(6). f(6)=6+46+2=108=54f(6) = \dfrac{6 + 4}{6 + 2} = \dfrac{10}{8} = \dfrac{5}{4}.

Krok 5. Nierówność f(x)≤0f(x) \le 0. Miejsce zerowe: x+4=0x + 4 = 0, czyli x=−4x = -4 (na rysunku lewa gałąź przecina oś OXOX właśnie tam). Wykres leży na osi lub pod nią na fragmencie lewej gałęzi od x=−4x = -4 do asymptoty x=−2x = -2; prawa gałąź jest cała nad prostą y=1y = 1. Rachunkiem:

x+4x+2≤0  ⟺  (x+4)(x+2)≤0  i  x≠−2  ⟺  x∈⟨−4; −2).\frac{x + 4}{x + 2} \le 0 \iff (x + 4)(x + 2) \le 0 \ \text{ i } \ x \ne -2 \iff x \in \langle -4;\ -2).

Uwaga: −4-4 należy do rozwiązania (tam f(x)=0f(x) = 0), ale −2-2 nie - to zero mianownika.

Odpowiedź. a) f(x)=2x+2+1=x+4x+2f(x) = \dfrac{2}{x + 2} + 1 = \dfrac{x + 4}{x + 2}; b) f(6)=54f(6) = \dfrac{5}{4}; c) x∈⟨−4; −2)x \in \langle -4;\ -2).