Przejdź do treści

Parametry a i b: wielomian x⁴ + ax + b podzielny przez (x − 1)²

Szkoła średnia średnie

Wyznacz aa i bb tak, aby wielomian W(x)=x4+ax+bW(x) = x^4 + ax + b był podzielny przez (x−1)2(x - 1)^2. Jaka jest wtedy krotność pierwiastka 11 i czy WW ma inne pierwiastki rzeczywiste?

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Co oznacza warunek. Podzielność przez (x−1)2(x - 1)^2 oznacza, że 11 jest pierwiastkiem co najmniej dwukrotnym: WW dzieli się przez x−1x - 1, a otrzymany iloraz jeszcze raz dzieli się przez x−1x - 1.

Krok 2. Pierwsze dzielenie - Horner z literami. Brakuje potęg x3x^3 i x2x^2, więc współczynniki to 1, 0, 0, a, b1,\ 0,\ 0,\ a,\ b:

100ab
1111a + 1a + b + 1
1123a + 4

Pierwszy wiersz daje resztę a+b+1a + b + 1 i iloraz Q(x)=x3+x2+x+(a+1)Q(x) = x^3 + x^2 + x + (a + 1).

Krok 3. Drugie dzielenie. Drugi wiersz dzieli QQ przez x−1x - 1: reszta wynosi Q(1)=1+1+1+a+1=a+4Q(1) = 1 + 1 + 1 + a + 1 = a + 4.

Krok 4. Obie reszty muszą być zerami.

{a+b+1=0a+4=0⟹a=−4,b=3.\begin{cases} a + b + 1 = 0 \\ a + 4 = 0 \end{cases} \quad\Longrightarrow\quad a = -4, \quad b = 3.

Krok 5. Rozkład i krotność. Dla a=−4a = -4 iloraz z drugiego dzielenia ma współczynniki 1, 2, 31,\ 2,\ 3, więc

W(x)=x4−4x+3=(x−1)2(x2+2x+3).W(x) = x^4 - 4x + 3 = (x - 1)^2(x^2 + 2x + 3).

Czynnik x2+2x+3x^2 + 2x + 3 ma Δ=4−12=−8<0\Delta = 4 - 12 = -8 < 0. Nie ma więc pierwiastków - w szczególności 11 nie jest jego pierwiastkiem (wartość w 11 to 66), zatem 11 jest pierwiastkiem dokładnie dwukrotnym.

Sprawdzenie. (x2−2x+1)(x2+2x+3)=x4+2x3+3x2−2x3−4x2−6x+x2+2x+3=x4−4x+3(x^2 - 2x + 1)(x^2 + 2x + 3) = x^4 + 2x^3 + 3x^2 - 2x^3 - 4x^2 - 6x + x^2 + 2x + 3 = x^4 - 4x + 3.

Odpowiedź. a=−4a = -4, b=3b = 3. Liczba 11 jest wtedy pierwiastkiem dwukrotnym i jedynym pierwiastkiem rzeczywistym wielomianu W(x)=(x−1)2(x2+2x+3)W(x) = (x - 1)^2(x^2 + 2x + 3).