Przejdź do treści

Wielomian stopnia 3 z pierwiastkiem dwukrotnym 2, jednokrotnym −1 i W(0) = 12

Szkoła średnia średnie

Wielomian WW stopnia trzeciego ma pierwiastek dwukrotny 22 i pierwiastek jednokrotny −1-1, a W(0)=12W(0) = 12. Wyznacz wzór tego wielomianu w postaci ogólnej.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Postać iloczynowa. Pierwiastek dwukrotny 22 daje czynnik (x−2)2(x - 2)^2, a pierwiastek jednokrotny −1-1 - czynnik (x+1)(x + 1). Razem to już stopień 2+1=32 + 1 = 3, więc innych czynników z xx nie ma - zostaje tylko stała a≠0a \neq 0:

W(x)=a(x−2)2(x+1).W(x) = a(x - 2)^2(x + 1).

Uwaga: o stałej aa łatwo zapomnieć. Pierwiastki i krotności nie wyznaczają wielomianu jednoznacznie - (x−2)2(x+1)(x - 2)^2(x + 1) i 5(x−2)2(x+1)5(x - 2)^2(x + 1) mają te same pierwiastki. Stałą ustala dopiero warunek W(0)=12W(0) = 12.

Krok 2. Warunek W(0)=12W(0) = 12.

W(0)=a⋅(0−2)2⋅(0+1)=4a=12⟹a=3.W(0) = a \cdot (0 - 2)^2 \cdot (0 + 1) = 4a = 12 \quad\Longrightarrow\quad a = 3.

Krok 3. Postać ogólna. Najpierw (x−2)2=x2−4x+4(x - 2)^2 = x^2 - 4x + 4, potem

(x2−4x+4)(x+1)=x3+x2−4x2−4x+4x+4=x3−3x2+4,(x^2 - 4x + 4)(x + 1) = x^3 + x^2 - 4x^2 - 4x + 4x + 4 = x^3 - 3x^2 + 4,

W(x)=3(x3−3x2+4)=3x3−9x2+12.W(x) = 3(x^3 - 3x^2 + 4) = 3x^3 - 9x^2 + 12.

Krok 4. Sprawdzenie. W(0)=12W(0) = 12,  W(−1)=−3−9+12=0\ W(-1) = -3 - 9 + 12 = 0,  W(2)=24−36+12=0\ W(2) = 24 - 36 + 12 = 0. Dwukrotność pierwiastka 22 widać na wykresie: w punkcie 22 wykres tylko dotyka osi OXOX i odbija się od niej, a w jednokrotnym −1-1 ją przecina.

−1 1 2 3 12 0 xy
Szkic wykresu W(x) = 3(x − 2)²(x + 1). W pierwiastku jednokrotnym −1 wykres przecina oś OX, w dwukrotnym 2 tylko jej dotyka, a oś OY przecina w punkcie (0, 12).

Odpowiedź. W(x)=3(x−2)2(x+1)=3x3−9x2+12W(x) = 3(x - 2)^2(x + 1) = 3x^3 - 9x^2 + 12.