Przejdź do treści

Procent składany przez 3 lata: dwie wpłaty, 9075 zł na koncie

Szkoła średnia średnie

Pani Ewa wpłaciła na lokatę 50005000 zł, a dokładnie rok później dopłatę 20002000 zł. Lokata ma stałe roczne oprocentowanie p%p\% i roczną kapitalizację odsetek. Trzy lata po pierwszej wpłacie na lokacie było 90759075 zł. Oblicz pp. (Pomijamy podatek od odsetek.)

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Model. Niech q=1+p100q = 1 + \frac{p}{100} - przez tyle mnoży się kapitał w ciągu roku. Warunek: q>1q > 1. Pierwsza wpłata pracuje trzy lata, druga - dwa:

5000q3+2000q2=9075.5000q^3 + 2000q^2 = 9075.

Krok 2. Liczby całkowite zamiast ułamków. Szukane qq będzie ułamkiem dziesiętnym, więc podstawiamy q=s10q = \frac{s}{10}:

5000⋅s31000+2000⋅s2100=9075⟹5s3+20s2=9075⟹s3+4s2−1815=0.5000 \cdot \frac{s^3}{1000} + 2000 \cdot \frac{s^2}{100} = 9075 \quad\Longrightarrow\quad 5s^3 + 20s^2 = 9075 \quad\Longrightarrow\quad s^3 + 4s^2 - 1815 = 0.

Krok 3. Szukamy pierwiastka. Skoro q>1q > 1, to s>10s > 10. Dla s=10s = 10: 1000+400=14001000 + 400 = 1400 - za mało. Dla s=11s = 11 (dzielnik 1815=3⋅5⋅1121815 = 3 \cdot 5 \cdot 11^2):

113+4⋅112−1815=1331+484−1815=0.11^3 + 4 \cdot 11^2 - 1815 = 1331 + 484 - 1815 = 0.

Krok 4. Innych rozwiązań nie ma. Schemat Hornera dla s=11s = 11:

140−1815
111151650

(s−11)(s2+15s+165)=0,Δ=225−660=−435<0.(s - 11)(s^2 + 15s + 165) = 0, \qquad \Delta = 225 - 660 = -435 < 0.

Krok 5. Wracamy do qq i pp. s=11s = 11, więc q=1,1q = 1{,}1 i p100=0,1\frac{p}{100} = 0{,}1, czyli p=10p = 10.

Sprawdzenie. 5000⋅1,331+2000⋅1,21=6655+2420=90755000 \cdot 1{,}331 + 2000 \cdot 1{,}21 = 6655 + 2420 = 9075 zł.

Uwaga. Druga wpłata pracuje dwa lata, a nie trzy - wpłacono ją rok później. Model 7000q3=90757000q^3 = 9075 jest błędny.

Odpowiedź. Oprocentowanie lokaty wynosi p=10%p = 10\% w skali roku.