Przejdź do treści

Trójkąt w okręgu o promieniu 5: AB = 5, BC = 5√3 - wyznacz kąty

Szkoła średnia trudne

W okrąg o promieniu 55 wpisano trójkąt ABCABC, w którym ∣AB∣=5|AB| = 5 i ∣BC∣=53|BC| = 5\sqrt{3}. Wyznacz miary kątów tego trójkąta. Rozważ wszystkie możliwości.

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Kąt CC (naprzeciw boku ABAB). Z twierdzenia sinusów, przy 2R=102R = 10:

sin⁡γ=∣AB∣2R=510=12⟹γ=30∘ albo γ=150∘.\sin\gamma = \frac{|AB|}{2R} = \frac{5}{10} = \frac{1}{2} \quad\Longrightarrow\quad \gamma = 30^\circ \ \text{albo} \ \gamma = 150^\circ.

Krok 2. Kąt AA (naprzeciw boku BCBC):

sin⁡α=∣BC∣2R=5310=32⟹α=60∘ albo α=120∘.\sin\alpha = \frac{|BC|}{2R} = \frac{5\sqrt{3}}{10} = \frac{\sqrt{3}}{2} \quad\Longrightarrow\quad \alpha = 60^\circ \ \text{albo} \ \alpha = 120^\circ.

Krok 3. Odrzucamy γ=150∘\gamma = 150^\circ. Wtedy α+γ≥60∘+150∘=210∘>180∘\alpha + \gamma \geq 60^\circ + 150^\circ = 210^\circ > 180^\circ

  • żadna kombinacja się nie mieści. Zostaje γ=30∘\gamma = 30^\circ.

Krok 4. Dwa przypadki dla kąta AA:

  • α=60∘\alpha = 60^\circ: β=180∘−60∘−30∘=90∘\beta = 180^\circ - 60^\circ - 30^\circ = 90^\circ;
  • α=120∘\alpha = 120^\circ: β=180∘−120∘−30∘=30∘\beta = 180^\circ - 120^\circ - 30^\circ = 30^\circ.

Krok 5. Sprawdzenie, czy oba trójkąty naprawdę istnieją. Liczymy trzeci bok ∣AC∣=2Rsin⁡β|AC| = 2R\sin\beta:

  • przy β=90∘\beta = 90^\circ: ∣AC∣=10|AC| = 10 - to średnica, a 52+(53)2=25+75=100=1025^2 + (5\sqrt{3})^2 = 25 + 75 = 100 = 10^2, więc trójkąt jest prostokątny, jak trzeba;
  • przy β=30∘\beta = 30^\circ: ∣AC∣=10⋅12=5=∣AB∣|AC| = 10 \cdot \frac{1}{2} = 5 = |AB| - trójkąt równoramienny o kątach 120∘120^\circ, 30∘30^\circ, 30∘30^\circ.
A B C 5 5√3 60° 30° O
Pierwszy trójkąt: kąty 60°, 90°, 30°. Kąt przy B jest prosty, więc AC = 10 to średnica okręgu.
A B C 5 5 5√3 120° 30° 30° O
Drugi trójkąt: kąty 120°, 30°, 30°. Jest równoramienny (AB = AC = 5), a środek O leży poza nim.

Uwaga: odrzucanie kąta 120∘120^\circ „bo rozwarty” byłoby błędem. Rozwarty kąt odpada tylko wtedy, gdy nie mieści się w sumie 180∘180^\circ - tu się mieści.

Odpowiedź. Są dwa trójkąty: o kątach ∣∢A∣=60∘|\sphericalangle A| = 60^\circ, ∣∢B∣=90∘|\sphericalangle B| = 90^\circ, ∣∢C∣=30∘|\sphericalangle C| = 30^\circ albo ∣∢A∣=120∘|\sphericalangle A| = 120^\circ, ∣∢B∣=30∘|\sphericalangle B| = 30^\circ, ∣∢C∣=30∘|\sphericalangle C| = 30^\circ.