Indukcja matematyczna - ostra nierówność Bernoulliego dla n ≥ 2
Szkoła średniaśrednie
Udowodnij, że jeżeli x>−1 oraz x=0, to dla każdej liczby naturalnej n≥2
(1+x)n>1+nx.
Rozwiązanie
Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie
Krok 1. Sprawdzenie dla n = 2 (baza). Ze wzoru skróconego mnożenia
(1+x)2=1+2x+x2.
Ponieważ x=0, mamy x2>0, więc (1+x)2>1+2x. Dla n=1 nierówność ostra nie zachodzi (obie strony są równe 1+x) - stąd baza n=2.
Krok 2. Założenie i teza. Zakładamy, że dla pewnego k≥2 zachodzi (1+x)k>1+kx. Teza: (1+x)k+1>1+(k+1)x.
Krok 3. Dowód kroku. Z warunku x>−1 wynika 1+x>0, więc możemy pomnożyć obie strony założenia przez 1+x, nie zmieniając kierunku nierówności:
(1+x)k+1>(1+kx)(1+x)=1+x+kx+kx2=1+(k+1)x+kx2.
Ponieważ k≥2>0 i x2>0, składnik kx2 jest dodatni, zatem
1+(k+1)x+kx2>1+(k+1)x.
Łącząc oba oszacowania, dostajemy tezę.
Odpowiedź. Na mocy zasady indukcji matematycznej (1+x)n>1+nx dla x>−1, x=0 i każdego n≥2.
Oba założenia o x są potrzebne: przy x=0 zachodzi równość, a warunek 1+x>0 pozwolił pomnożyć nierówność ostrą bez zmiany jej kierunku. Wersję nieostrą (z ≥) dla n≥1 omawia strona o indukcji.