Przejdź do treści

Wzory Viète'a - suma i iloczyn pierwiastków równania

Wzory Viete’a to wzory wyrażające zależności pierwiastków x1, x2, …, xn równania anxn+an-1xn-1+…+a0=0, an≠0, od współczynników:

x1+x2+...+xn=−an−1anx_{1}+x_{2}+...+x_{n}=-\frac{a_{n-1}}{a_{n}},

x1x2+x1x3+...+x1xn+x2x3+...+xn−1xn=an−2anx_{1}x_{2}+x_{1}x_{3}+...+x_{1}x_{n}+x_{2}x_{3}+...+x_{n-1}x_{n}=\frac{a_{n-2}}{a_{n}},

x1x2x3+x1x2x4+...+xn−2xn−1xn=−an−3anx_{1}x_{2}x_{3}+x_{1}x_{2}x_{4}+...+x_{n-2}x_{n-1}x_{n}=-\frac{a_{n-3}}{a_{n}},

…

∑1≤i1<i2<...<ik≤nxi1xi2...xik=(−1)kan−kan\sum_{1\le i_{1}<i_{2}<...<i_{k}\le n}x_{i_{1}}x_{i_{2}}...x_{i_{k}}=(-1)^{k}\frac{a_{n-k}}{a_{n}},

…

x1x2x3...xn=(−1)na0anx_{1}x_{2}x_{3}...x_{n}=(-1)^{n}\frac{a_{0}}{a_{n}}.

W przypadku trójmianu kwadratowego ax2+bx+c=0 wzory Viete’a wyglądają następująco:

x1+x2=−ba,x1∗x2=cax_{1}+x_{2}=-\frac{b}{a}, x_{1}*x_{2}=\frac{c}{a}.

Wzory te na ogół nie ułatwiają wyznaczania pierwiastków równań algebraicznych, pozwalają jednak wyznaczyć wartości pewnych wyrażeń zależnych od pierwiastków. Związki te podał (opublikowane pośmiertnie w 1615 roku) matematyk francuski F. Viète.