Przejdź do treści

Rozpad promieniotwórczy: okres połowicznego rozpadu

Szkoła średnia średnie

Masa pewnej substancji promieniotwórczej zmniejsza się o połowę co 88 dni. Ile z początkowych 4040 gramów pozostanie po 2424 dniach? Po ilu dniach zostanie 2,52{,}5 grama?

Rozwiązanie

Pokaż rozwiązanie krok po krokuUkryj rozwiązanie

Krok 1. Budujemy model. W czasie tt dni mieści się t8\tfrac{t}{8} okresów połowicznego rozpadu, więc

m(t)=40⋅(12)t/8.m(t) = 40 \cdot \left(\tfrac{1}{2}\right)^{t/8}.

Krok 2. Masa po 2424 dniach. To trzy okresy:

m(24)=40⋅(12)3=40⋅18=5 g.m(24) = 40 \cdot \left(\tfrac{1}{2}\right)^{3} = 40 \cdot \tfrac{1}{8} = 5 \ \text{g}.

Można też policzyć „na palcach”: 40→20→10→540 \to 20 \to 10 \to 5.

Krok 3. Kiedy zostanie 2,52{,}5 grama. Kontynuujemy halving: 5→2,55 \to 2{,}5 to jeszcze jeden okres, czyli łącznie cztery:

t=4⋅8=32 dni.t = 4 \cdot 8 = 32 \ \text{dni}.

Rachunkowo:

40⋅(12)t/8=2,5⟹(12)t/8=116=(12)4,40 \cdot \left(\tfrac{1}{2}\right)^{t/8} = 2{,}5 \quad\Longrightarrow\quad \left(\tfrac{1}{2}\right)^{t/8} = \tfrac{1}{16} = \left(\tfrac{1}{2}\right)^4,

skąd t8=4\tfrac{t}{8} = 4, czyli t=32t = 32.

Odpowiedź. Po 2424 dniach zostanie 55 g; masa 2,52{,}5 g pozostanie po 3232 dniach.